มดลูกไม่เข้าอู่ มดลูกเข้าอู่ช้า สาเหตุเกิดจากอะไร สังเกตยังไงว่ามดลูกเข้าอู่แล้ว

มดลูกไม่เข้าอู่ มดลูกเข้าอู่ช้า สาเหตุเกิดจากอะไร สังเกตยังไงว่ามดลูกเข้าอู่แล้ว

แม่หลังคลอดสงสัยเมื่อไหร่มดลูกจะเข้าอู่ ถ้ามดลูกไม่เข้าอู่ต้องทำยังไง อันตรายกับแม่หรือไม่

มดลูกไม่เข้าอู่ มดลูกเข้าอู่ช้า

มดลูกไม่เข้าอู่ หรือมดลูกลดตัวช้ากว่าปกติ อาการเป็นอย่างไร แม่จะสังเกตยังไงว่ามดลูกเข้าอู่แล้ว

ข้อมูลจาก การพยาบาลมารดาทารกและการผดุงครรภ์ 1 โดยอาจารย์เพ็ชรัตน์ เตชาทวีวรรณ วิทยาลัยพยาบาลและสุขภาพ ม.ราชภัฏสวนสุนันทา ได้อธิบายไว้ว่า มดลูกยืดขยายมากขณะตั้งครรภ์ (ประมาณ 11 เท่าของก่อนตั้งครรภ์) จะลดขนาดลงในทันทีที่เด็กและรกคลอดแล้ว โดยคลำทางหน้าท้องจะมีลักษณะเป็นก้อนแข็งจากการหดรัดตัวของกล้ามเนื้อมดลูก ระดับของมดลูกจะอยู่ที่ระดับสะดือหรือต่ำกว่าเล็กน้อย เนื่องจากการหย่อนของช่องคลอดผนังมดลูกส่วนล่างและกล้ามเนื้อของพื้นเชิงกราน ภายหลัง 24 ชั่วโมงไปแล้วระดับของมดลูกจะลอยสูงขึ้นมาอยู่เหนือสะดือเล็กน้อยและอาจเอียงไปทางขวา (เนื่องจากทางซ้ายมีลำไส้ใหญ่ส่วนซิกมอยด์ขวางอยู่) เนื่องจากกล้ามเนื้อต่าง ๆ เริ่มมีความตึงตัวขึ้นมดลูกจะลดขนาดลงสู่อุ้งเชิงกรานเร็วมากประมาณวันละ ½ -1 นิ้วโดยมดลูกจะลดทั้งน้ำหนักและขนาด เพื่อกลับคืนสู่สภาพปกติเหมือนก่อนตั้งครรภ์เรียกว่า “มดลูกเข้าอู่”(Involution of uterus)

ระดับของมดลูกจะลดลง ดังนี้

  • ภายหลังคลอดทันทีจะอยู่ระหว่างสะดือกับหัวเหน่าและมีน้ำหนักประมาณ 1,000 กรัม
  • ใน 1 ชั่วโมงต่อมามดลูกจะลอยตัวสูงขึ้นมาอยู่ระดับสะดือเนื่องจากการหดรัดตัวของกล้ามเนื้อมดลูกส่วนบนและส่วนล่างไม่เท่ากัน
  • ต่อจากนั้น 2 วันหลังคลอดมดลูกจะหดรัดตัวและลดขนาดลงวันละ ½ - 1 นิ้วหรือประมาณ 1 fingerbreadth (FB)
  • 7 วันหลังคลอดระดับมดลูกจะอยู่กึ่งกลางระหว่างหัวเหน่ากับสะดือหรือประมาณ 3 นิ้วฟุตเหนือหัวเหน่า หนักประมาณ 500 กรัม
  • 2 สัปดาห์หลังคลอดระดับมดลูกจะอยู่ที่ระดับหัวเหน่าหรือคล้าไม่พบทางหน้าท้องมีน้้าหนักประมาณ 300 กรัม
  • 6 สัปดาห์หลังคลอดมดลูกจะมีน้้าหนักเท่ากับระยะก่อนตั้งครรภ์คือประมาณ 50 กรัมขนาด 3 X 2 X 1 ซม. ถือว่าสิ้นสุดกระบวนการลดขนาดของมดลูกในระยะหลังคลอดสำหรับมารดาระยะหลังคลอด

ถ้าระดับมดลูกไม่ลดลงติดต่อกัน 3 วันหรือมดลูกลดตัวช้ากว่าปกติเรียกว่า “มดลูกไม่เข้าอู่” (Subinvolution of uterus) นั้นเกิดจากการหดรัดตัวของมดลูกไม่ดีซึ่งมีสาเหตุดังต่อไปนี้

  1. มีการตั้งครรภ์แฝดหรือตั้งครรภ์แฝดน้ำซึ่งท้าให้กล้ามเนื้อมดลูกมีการยืดขยายมาก
  2. มีภาวะอ่อนเพลียจากระยะคลอดยาวนานหรือจากการคลอดยาก
  3. เคยตั้งครรภ์มากกว่า 6 ครั้งขึ้นไป
  4. การได้รับยาระงับความรู้สึกในขณะคลอด
  5. การมีเศษรกค้างอยู่ในโพรงมดลูกซึ่งจะขัดขวางการหดรัดตัวของมดลูก
  6. มีปัสสาวะเต็มกระเพาะปัสสาวะ
  7. มี Early ambulation ช้ากว่าปกติ

การปฏิบัติตัวหลังคลอดจึงเป็นเรื่องสำคัญ แม่หลังคลอดต้องทำตามที่คุณหมอแนะนำ ถ้ามดลูกไม่เข้าอู่หรือมดลูกเข้าอู่ช้า ต้องรีบไปโรงพยาบาลเพื่อปรึกษาคุณหมอนะคะ

 

ที่มา : การพยาบาลมารดาระยะหลังคลอด

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ

หลังคลอดบุตรแม่ควรพักฟื้นประมาณกี่วัน ?

การกวาดปากมดลูก อีกหนึ่งวิธีเร่งคลอดที่ปลอดภัยและได้ผลดี

วิธีวัดความสูงยอดมดลูก ดูอายุ ขนาด และสุขภาพลูกในท้อง

 

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!

บทความโดย

Tulya

app info
get app banner