วินาทีมหัศจรรย์ : ในวันที่แรก ที่ลูกผละจากมดลูกสู่อ้อมอกแม่
คุณจะซาบซึ้งกับทุกอย่างในห้องคลอดยิ่งขึ้น ถ้าได้รับรู้เรื่องราวความมหัศจรรย์ของ วินาทีมหัศจรรย์ : ในวันที่แรก ที่ลูกผละจากมดลูกสู่อ้อมอกแม่
คุณรู้หรือไม่ ชั่วโมงแรกในชีวิตลูกน้อยสำคัญมากขนาดไหน
หากลองพิจารณาดี ๆ ชั่วโมงแรกเป็นครั้งแรกของหลายสิ่งหลายอย่างเลยทีเดียว
…เป็นครั้งแรกที่พ่อแม่ได้ชื่นชมและโอบกอดลูกน้อย
…เป็นครั้งแรกของลูกเช่นกันที่ได้รับรู้และได้รับสัมผัสจากพ่อแม่ผู้ให้กำเนิด
ณ วินาทีนั้นเอง สายใยแห่งรักระหว่างพ่อแม่ลูกจะเริ่มก่อตัวขึ้นช้า ๆ และความผูกพันจะยิ่งแน่นแฟ้นมากขึ้นเมื่อลูกน้อยได้ลองลิ้มรสน้ำนมจากอกของแม่เป็นครั้งแรก
ใช่แล้วค่ะ มันเป็นชั่วโมงแรกแสนพิเศษที่ควรใส่ใจดูแลทุกนาทีให้คุ้มค่ามากที่สุด
พฤติกรรมตามสัญชาตญาณธรรมชาติ 1 ชั่วโมงกับอีก 10 นาทีแรกในชีวิตทารกนี้ได้รับการจดบันทึกอย่างละเอียดโดยทีมนักวิจัยจากสวีเดน ตีพิมพ์ในวารสาร Acta Paediatrica และเผยแพร่ผ่านเว็บ Science New
และนี่คือเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในชั่วโมงมหัศจรรย์นี้ค่ะ…
0 นาทีหลังคลอด : ทารกตัวจิ๋วแต่ตะโกนร้องเสียงดังคล้ายอยากประกาศก้องให้โลกรู้ว่าเขาคลอดออกมาแล้ว (การร้องไห้เป็นการระบายน้ำคร่ำออกจากปอด)
2 นาทีหลังคลอด : หลังร้องไห้แล้ว เจ้าตัวเล็กจะนอนนิ่งเงียบ ๆ บนอกหรือท้องแม่สักแป๊บนึง (แป๊บเดียวจริง ๆ ไม่เกิน 1 นาที) นักวิจัยลงความเห็นว่า ช่วงอึดใจความเงียบสงบนี้อาจเกิดจากสัญชาตญาณหลบซ่อนตัวจากผู้ล่า
2 นาทีครึ่งหลังคลอด : หนูน้อยเริ่มลืมตาขึ้นเป็นครั้งแรก อาจเริ่มขยับหัวหรือทำปากขมุบขมิบด้วย
8 นาทีหลังคลอด : น้องเริ่มกลอกตา ขยับแขนขามากขึ้น และเริ่มนึกอยากหม่ำอาหารมื้อแรกแล้วสิ สังเกตดูจากที่น้องมองหน้าแม่และมองต่ำลงมาที่หน้าอก พร้อมส่งร้องหงิง ๆ และขยับมือเข้าใกล้ริมฝีปาก
18 นาทีหลังคลอด : ครอกฟี้.. สงสัยเมื่อกี้ออกลีลามากไปหน่อย เจ้าตัวเล็กจึงขอพักเหนื่อยอีกแป๊บ
36 นาทีหลังคลอด : พอได้งีบก็มีแรงมากขึ้น แต่กองทัพยังต้องเดินด้วยท้อง เด็กน้อยจึงอาศัยประสาทรับรู้กลิ่นนำทางไปสู่อ้อมอกของแม่ เพื่อลิ้มอาหารแสนอร่อยมื้อแรกของหนู
62 นาทีหลังคลอด : หืม.. นี่อะไร อร่อยจัง ในที่สุดหนูน้อยก็ได้ปักหลักบนอกแม่และได้ดื่มน้ำนมเหลืองที่อุดมไปด้วยสารอาหารเข้มข้นรวมทั้งสารภูมิต้านทาน การดูดของลูกยังช่วยกระตุ้นให้มดลูกของแม่หดตัวกระชับเข้าที่เหมือนตอนก่อนท้องอีกด้วย
70 นาทีหลังคลอด : เมื่อกินอิ่มแปล้แล้ว ทารกน้อยก็ผล็อยหลับต่อ
ทั้งนี้ ทีมนักวิจัยเจ้าของผลงานออกตัวว่า “เลขนาทีที่เขียนนี้เป็นค่าเฉลี่ยที่คำนวณจากเด็กแรกเกิดจำนวนไม่มาก แน่นอนว่าระยะเวลาของเด็กแต่ละคนย่อมแตกต่างกันบ้างไม่มากก็น้อย”
1000 วันแรกของชีวิตเป็นช่วงเวลาที่สำคัญที่สุดของเด็กทุกคน เพราะว่าเป็นช่วงเวลาที่ร่างกายเจริญเติบโตแบบก้าวกระโดดอย่างแท้จริง โครงสร้างร่างกายทั้งส่วนสูงและน้ำหนักเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว น้ำหนักตัวมีอัตราการเพิ่มสูงสุดถึง 22 กรัมต่อวัน หรือประมาณ 1.6 เท่าของช่วงวัยรุ่น และที่สำคัญมากคือ เป็นช่วงเวลาที่สมองของทารกพัฒนาอย่างรวดเร็วที่สุด
โดยเริ่มตั้งแต่ 18 วันหลังจากการปฏิสนธิ ทารกในครรภ์จะเริ่มสร้างเซลล์สมอง มีการเพิ่มเซลล์สมองควบคู่กับการสร้างเส้นใยประสาท และสารสื่อประสาทอย่างรวดเร็ว เมื่อมีอายุครบ 2 ปี สมองจะมีขนาดประมาณร้อยละ 80 ของสมองผู้ใหญ่ จ านวนเซลล์สมองมีมากถึงแสนล้านเซลล์ เส้นใยประสาทมีหน้าที่ช่วยในการทำงานและเพิ่มประสิทธิภาพการสื่อสารระหว่างเซลล์สมอง สารสื่อประสาทเป็นสารเคมี ที่ทำหน้าที่ส่งต่อข้อมูลระหว่างเซลล์ประสาท ทำให้เกิดการทำงานของสมอง สร้างความทรงจำและการเรียนรู้ ส่งผลต่อความฉลาดทางสติปัญญาและอารมณ์ต่อไปในอนาคต
สิ่งที่ทีมนักวิจัยต้องการนำเสนอ คือ ข้อมูลเชิงลึกเพื่อให้เข้าใจว่าโดยธรรมชาติแล้วทารกต้องการอะไร และพ่อแม่ควรนำพาทารกน้อยแสนรักให้รู้จักกับโลกใบนี้อย่างไร
บันทึกนี้เป็นหลักฐานสนับสนุนให้โรงพยาบาลต่าง ๆ ตระหนักถึงความสำคัญของการสัมผัสแนบชิด และช่วยอำนวยความสะดวกให้ลูกได้ดื่มนมจากอกแม่ตั้งแต่คลอดได้ไม่นาน
มีผลวิจัยยืนยันว่า ถ้าทารกได้เอาคางแนบใต้อกแม่หลังคลอดภายใน 1 ชั่วโมง จะมีแนวโน้มกินนมแม่ได้สำเร็จมากกว่าทารกที่ไม่ได้สัมผัสเช่นนั้น
อ่านเพิ่มเติม : ทำไมเด็กแรกเกิดต้องการนมแม่เร็วที่สุด?
รู้อย่างนี้แล้ว คุณแม่ ๆ อย่าลืมเก็บแรงไว้ชื่นชมช่วงเวลาที่น่าประทับใจด้วยนะคะ แล้วความทรงจำครั้งแรกเหล่านี้จะตราตรึงอยู่ในใจคุณตลอดไปค่ะ
เเล้วทารกที่คลอดก่อนก่อนกำหนดละ
การดูแลทารกเกิดก่อนกำหนด ต้องอาศัยทีมแพทย์พยาบาลที่มีความชำนาญทางด้านทารกแรกเกิดโดยเฉพาะ เนื่องจากทารกเหล่านี้ไม่เพียงแค่น้ำหนักน้อยเท่านั้น แต่อวัยวะต่างๆยังพัฒนาไม่สมบูรณ์จึงไม่สามารถทำงานได้ดีเหมือนทารกปกติ ดังนั้น ผู้ดูแลจะต้องเข้าใจถึงปัญหาที่จะตามมา ยิ่งทารกเกิดก่อนกำหนดมากเท่าไหร่ก็จะพบปัญหาได้มากขึ้น ภายหลังคลอดอาการของทารก อาจจะมีอาการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ทุกวินาทีของทารกแรกเกิดนั้น จึงมีความสำคัญอย่างมาก ดังนั้น ทารกกลุ่มนี้ จึงจำเป็นต้องได้รับการดูแล อย่างใกล้ชิด ตลอด 24 ชั่วโมง รักษาอย่างถูกต้องและทันท่วงที ส่งผลให้ปลอดภัยพ้นจากภาวะวิกฤต รวมถึงลดภาวะแทรกซ้อน
ข้อสำคัญของทารกแรกเกิดก่อนกำหนด ต้องให้การดูแลเป็นอย่างมาก
- อันดับแรก คือ “เรื่องการหายใจ” เพราะปอดถือเป็นอวัยวะสำคัญมาก เนื่องจากปอดของทารกเกิดก่อนกำหนด ขาดสารลดแรงตึงผิว ส่งผลให้ปอดขยายตัวไม่ดี ดังนั้น ทารกเกิดก่อนกำหนด จึงมีอาการหายใจลำบากหรือหายใจผิดปกติได้ ซึ่งการหายใจนั้นถือเป็นจุดเริ่มต้นของการมีชีวิตก็ว่าได้
- นอกจากนั้น คือ “สมอง” ของทารกเกิดก่อนกำหนดค่อนข้างเปราะบาง เส้นเลือดในสมองเปราะบาง โดยเฉพาะทารกที่น้ำหนักแรกเกิดน้อยกว่า 1,500 กรัม การดูแลทารกเหล่านี้จะต้องดูแลด้วยความนุ่มนวลรบกวนทารกให้น้อยที่สุด ติดตามดูสัญญาณชีพและออกซิเจนโดยใช้เครื่องมอนิเตอร์ติดตามตลอดเวลา พยายามรักษาระดับให้อยู่ในเกณฑ์ปกติ
- อีกหนึ่งเรื่องที่สำคัญ คือ ดูแลทารกให้ได้รับสารอาหารที่เพียงพอ เพื่อการเจริญเติบโตของทารก โดยการให้นมทารกแรกเกิดก่อนกำหนด ต้องให้ด้วยความระมัดระวัง ให้ทีละน้อยๆ จากนั้นค่อยๆเพิ่มในปริมาณที่เหมาะสม เนื่องจากอวัยวะภายใน โดยเฉพาะลำไส้ยังไม่สมบูรณ์ การให้นมปริมาณมากเกินไป อาจส่งผลกับลำไส้ได้ ทารกจึงต้องได้รับสารอาหารทางเส้นเลือดที่เหมาะสมร่วมด้วย
การดูแลทารกแรกเกิดก่อนกำหนด “เริ่มต้นตั้งแต่วินาทีแรก” ที่เกิดในห้องคลอด โดยการกู้ชีพด้วยอุปกรณ์ช่วยหายใจที่เหมาะสม และดูแลต่อเนื่องภายใต้มาตรฐานการรักษา ไม่ว่าจะเป็นการรักษาด้วย เครื่องช่วยหายใจ, การควบคุมอุณหภูมิภายในตู้อบ, การให้ยาและสารอาหาร ต้องได้รับการดูแลโดยบุคลากรทางการแพทย์และพยาบาลเฉพาะทางตลอดระยะเวลา ภายใน NICU (Neonatal Intensive Care Unit) เพื่อความปลอดภัยของทารก ทำให้ทารกสามารถเจริญเติบโตได้เหมาะสมใกล้เคียงกับการอยู่ในครรภ์มารดา
หวังว่าบทความนี้จะน่าสนใจสำหรับว่าที่คุณแม่ทุกคนนะคะ ใครคิดเห็นอย่างไร เชิญมาแลกเปลี่ยนพูดคุยกันได้เลยค่ะ
ที่มา : sg.theasianparent.com
บทความอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง :
เทรนด์ใหม่! ไม่อาบน้ำให้ทารกแรกคลอด
4 เคล็ดลับรับมือลูกแรกคลอด
https://www.bangpakokhospital.com
มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย
ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!
TAP Awards 2025
อยากท้อง
แม่ท้อง แม่ให้นม
แม่ผ่าคลอด
หลังคลอด
สุขภาพและโภชนาการ
ลูก
ชีวิตครอบครัว
การศึกษา
ผู้หญิง
ไลฟ์สไตล์
คอมมูนิตี้
ชอปปิง
VIP
ของรางวัล
