คนท้อง ท้องเสีย ไตรมาส 3 ถ่ายเป็นน้ำ กระทบลูกในท้องไหม?

คนท้อง ท้องเสีย ไตรมาส 3 ถ่ายเป็นน้ำ อันตรายกับลูกในท้องไหม? เช็กสาเหตุ สัญญาณอันตรายที่ต้องพบแพทย์ และวิธีดูแลตัวเองที่บ้านอย่างปลอดภัย

คนท้อง ท้องเสีย ไตรมาส 3 โดยเฉพาะเมื่ออายุครรภ์เข้าใกล้ 37-40 สัปดาห์ คงอดกังวลไม่ได้ว่าถ่ายเหลวบ่อย ๆ แบบนี้จะกระทบลูกในท้องหรือเปล่านะคะ ข่าวดีคือ ถ้าคุณแม่ไม่มีไข้ ไม่มีมูกเลือดปนในอุจจาระ ไม่เจ็บท้องถี่ขึ้นเรื่อย ๆ และลูกยังดิ้นดีตามปกติ อาการนี้มักไม่เป็นอันตรายต่อลูกในท้องโดยตรงค่ะ แต่สิ่งที่ต้องระวังจริง ๆ คือร่างกายแม่ขาดน้ำ ซึ่งต้องรีบดื่มน้ำทดแทนทันทีและสังเกตอาการต่อเนื่องอีกอย่างน้อย 24-48 ชั่วโมง หากอาการไม่ดีขึ้นหรือเริ่มมีสัญญาณน่าเป็นห่วง ควรรีบไปพบแพทย์นะคะ

สารบัญ

สรุปสั้นๆ

คนท้อง ท้องเสีย ไตรมาส 3 เป็นอาการที่พบได้บ่อย ไม่ได้บ่งชี้ว่าลูกอยู่ในอันตรายโดยตรง
สาเหตุที่พบบ่อยในช่วงนี้ ได้แก่ อาหารไม่ย่อย ฮอร์โมนเปลี่ยนแปลง หรือร่างกายเตรียมพร้อมก่อนคลอด
ความเสี่ยงหลักสำหรับแม่คือภาวะขาดน้ำ ซึ่งอาจกระทบการหดตัวของมดลูกและปริมาณน้ำคร่ำได้หากเป็นมาก
ต้องรีบพบแพทย์ทันทีถ้ามีไข้สูง มีมูกเลือดในอุจจาระ เจ็บท้องถี่ขึ้นเรื่อย ๆ น้ำเดิน หรือลูกดิ้นน้อยลงชัดเจน
ดื่มน้ำเกลือแร่ (ORS) หรือน้ำสะอาดบ่อย ๆ พักผ่อนให้เพียงพอ และสังเกตอาการต่อเนื่อง

ทำไมแม่ท้องถึงท้องเสียได้บ่อยในช่วงไตรมาส 3?

ช่วงอายุครรภ์ 37-40 สัปดาห์เป็นช่วงที่ร่างกายคุณแม่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วค่ะ ระดับฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนที่เคยทำให้ลำไส้ทำงานช้าลง (สาเหตุที่คุณแม่หลายคนท้องผูกในช่วงก่อนหน้านี้) เริ่มปรับตัวใหม่ก่อนการคลอด ลำไส้ของบางคนจึงตอบสนองด้วยการทำงานเร็วขึ้น ส่งผลให้ถ่ายบ่อยขึ้นหรือถ่ายเหลวได้ค่ะ

นอกจากการเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนแล้ว ยังมีสาเหตุอื่นที่เป็นไปได้ ดังนี้

อาหารที่กินเข้าไป โดยเฉพาะอาหารมันหรือเผ็ดจัด
ยาบำรุงธาตุเหล็กหรือวิตามินรวมบางยี่ห้อ ที่อาจทำให้ถ่ายเหลวได้
ลูกเคลื่อนตัวลงมาในอุ้งเชิงกราน กดทับลำไส้ใหญ่มากขึ้น
ร่างกายเตรียมพร้อมก่อนคลอด บางคนถ่ายเหลวหรือท้องเสียเล็กน้อยในช่วง 24-48 ชั่วโมงก่อนเจ็บท้องคลอดจริง ซึ่งเป็นสัญญาณธรรมชาติของร่างกาย

สำหรับคุณแม่ที่ไม่มีไข้ ไม่มีมูกเลือด และไม่รู้สึกเหนื่อยผิดปกติ ก็ตัดสาเหตุที่น่าเป็นห่วงกว่าออกไปได้หลายอย่างแล้วค่ะ

คนท้อง ท้องเสีย ถ่ายเป็นน้ำจะกระทบลูกในท้องไหม?

ถ้าคุณแม่ถ่ายเหลวเพียงครั้งสองครั้งแล้วอาการหยุดเอง ลูกในท้องมักไม่ได้รับผลกระทบโดยตรงค่ะ เพราะลูกได้รับสารอาหารและออกซิเจนผ่านทางรก ไม่ใช่ผ่านระบบย่อยอาหารของแม่โดยตรง

สิ่งที่อาจส่งผลกระทบต่อลูกได้หากปล่อยไว้นานคือภาวะขาดน้ำในแม่ค่ะ เมื่อแม่ขาดน้ำมาก ปริมาณน้ำคร่ำอาจลดลงได้ เพราะน้ำคร่ำส่วนหนึ่งมาจากของเหลวในร่างกายแม่ นอกจากนี้การขาดน้ำยังอาจกระตุ้นให้มดลูกหดตัวได้ ซึ่งในอายุครรภ์ใกล้ครบกำหนดก็ยังควรระวัง

งานวิจัยที่ติดตามหญิงตั้งครรภ์ในระยะยาวก็สนับสนุนภาพเดียวกันนี้ค่ะ คือการมีอาการท้องเสียเพียง 1-2 ครั้งในช่วงตั้งครรภ์ไม่ได้เพิ่มความเสี่ยงต่อการคลอดก่อนกำหนดหรือน้ำหนักแรกเกิดต่ำอย่างมีนัยสำคัญ แต่หากมีอาการท้องเสียซ้ำ ๆ หรือต่อเนื่องเป็นเวลานาน ควรได้รับการดูแลจากแพทย์เพื่อป้องกันผลกระทบต่อการเจริญเติบโตของลูกในท้อง

สรุปง่าย ๆ คือ: ถ่ายเหลวครั้งเดียวหรือสองครั้งโดยไม่มีอาการอื่น ลูกปลอดภัย แต่แม่ต้องดื่มน้ำทดแทนทันทีค่ะ

สัญญาณอันตรายที่ต้องรีบไปโรงพยาบาลทันที

มีไข้สูงกว่า 38°C — อาจบ่งชี้ว่ามีการติดเชื้อ
มีมูกหรือเลือดปนในอุจจาระ — บ่งชี้การอักเสบของลำไส้หรือติดเชื้อแบคทีเรีย
ถ่ายเหลวซ้ำมากกว่า 6-8 ครั้งใน 24 ชั่วโมง — เสี่ยงขาดน้ำรุนแรง
เจ็บท้องเกร็งถี่ขึ้นเรื่อย ๆ เป็นระยะ — อาจเป็นสัญญาณเจ็บท้องคลอดจริง
น้ำไหลออกจากช่องคลอด — ไม่แน่ใจว่าเป็นน้ำคร่ำหรือปัสสาวะ
ลูกดิ้นน้อยลงผิดปกติ — ให้นับลูกดิ้นในท่านอนตะแคงซ้าย ถ้านับไม่ถึง 10 ครั้งใน 2 ชั่วโมง ให้โทรหาโรงพยาบาลทันที
วิงเวียน หน้ามืด ปัสสาวะออกน้อยมากหรือสีเข้มมาก — สัญญาณขาดน้ำ

คนท้อง ท้องเสีย วิธีดูแลตัวเองที่บ้านอย่างปลอดภัย

1. ดื่มน้ำทดแทนทันที

ผงเกลือแร่ ORS (Oral Rehydration Solution) ที่หาซื้อได้ตามร้านขายยาทั่วไป ละลายน้ำดื่มเป็นวิธีที่ดีที่สุดค่ะ ถ้าไม่มี น้ำมะพร้าวหรือน้ำเปล่าสะอาดก็ช่วยได้ก่อน หลีกเลี่ยงน้ำหวาน น้ำอัดลม และน้ำผลไม้เข้มข้น เพราะน้ำตาลสูงจะทำให้อาการแย่ลงได้ และควรเลือกเกลือแร่ชนิด ORS สำหรับผู้ที่ท้องเสียโดยเฉพาะ ไม่ใช่เกลือแร่สำหรับนักกีฬาหรือผู้เสียเหงื่อ เพราะเกลือแร่ชนิดนั้นมีน้ำตาลสูงกว่าและอาจกระตุ้นให้ท้องเสียมากขึ้นค่ะ

2. งดอาหารที่ระคายเคือง

ข้าวต้มเปล่า กล้วยสุก ขนมปังโทสต์ ไข่ต้ม เป็นอาหารที่ย่อยง่ายและช่วยให้ลำไส้ได้พักค่ะ ควรหลีกเลี่ยงนม อาหารมัน และอาหารเผ็ดก่อนอย่างน้อย 24 ชั่วโมง

3. สังเกตลูกดิ้น

ให้นอนตะแคงซ้ายในช่วงบ่ายหรือหลังกินข้าว แล้วนับการดิ้น ถ้าลูกยังดิ้นอยู่ตามปกติ ถือว่าเป็นสัญญาณดีค่ะ

4. พักผ่อนให้เต็มที่

ไม่ต้องลุกมาทำงานบ้านหรือออกกำลังกาย ให้ร่างกายได้ฟื้นตัวเต็มที่ค่ะ

ถ่ายเหลว เป็นสัญญาณใกล้คลอดไหม?

ในช่วง 37-40 สัปดาห์ บางคนสังเกตว่าก่อนเจ็บท้องคลอดจริงจะมีอาการถ่ายเหลวหรือท้องเสียเล็กน้อย ซึ่งเป็นปฏิกิริยาของฮอร์โมนโพรสตาแกลนดิน (Prostaglandin) ที่ร่างกายหลั่งออกมาเพื่อเตรียมปากมดลูกให้นุ่มและพร้อมสำหรับการคลอด ฮอร์โมนตัวเดียวกันนี้กระตุ้นการบีบตัวของลำไส้ได้ด้วยค่ะ

ดังนั้น ถ้าถ่ายเหลวแล้วตามมาด้วยการเจ็บท้องเกร็งเป็นระยะ ให้จับเวลาการเจ็บดูค่ะ ถ้าเกร็งทุก 5-7 นาทีและยาวนานกว่า 30-45 วินาทีต่อครั้ง ให้เดินทางไปโรงพยาบาลได้เลย เพราะนั่นคือสัญญาณคลอดจริง ไม่ใช่ท้องเสียธรรมดา

สำหรับคุณแม่ท้องแรกที่ยังไม่เคยผ่านประสบการณ์นี้มาก่อน อาจแยกยากระหว่างเจ็บท้องคลอดกับเจ็บท้องจากอาการท้องเสีย หลักง่าย ๆ คือ เจ็บท้องคลอดจะมาเป็นจังหวะสม่ำเสมอ เจ็บแล้วหาย เจ็บอีก และถี่ขึ้นเรื่อย ๆ ส่วนอาการปวดท้องจากถ่ายเสียจะรู้สึกปวดบิด ๆ ที่ท้องส่วนล่างหรือรอบสะดือ และมักหายไปหลังถ่ายออกมาแล้วค่ะ

ยาแก้ท้องเสียทานได้ไหมตอนท้อง 37 สัปดาห์?

อย่าซื้อยากินเองโดยไม่ปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรก่อนนะคะ แม้จะเป็นช่วงท้ายของการตั้งครรภ์ ยาบางตัวก็ยังมีข้อควรระวังในการใช้อยู่ค่ะ

ยาที่มักถูกกล่าวถึงบ่อยคือ Loperamide (เช่น Imodium) ซึ่งแนวทางจากแหล่งข้อมูลทางการแพทย์มีความเห็นที่หลากหลายกันไป บางแหล่งระบุว่าอาจพิจารณาใช้ได้ในบางกรณีหลังไตรมาสแรก แต่ไม่ควรใช้ต่อเนื่องเกิน 24 ชั่วโมง ขณะที่บางแหล่งแนะนำให้หลีกเลี่ยงเว้นแต่จำเป็นจริง ๆ เพราะข้อมูลด้านความปลอดภัยในหญิงตั้งครรภ์ยังมีจำกัด ทั้งนี้จึงขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของคุณหมอผู้ดูแลครรภ์เป็นสำคัญค่ะ

สิ่งที่คุณแม่ทำได้เองอย่างปลอดภัยคือดื่มน้ำเกลือแร่ ORS และหากเคยรับประทานโพรไบโอติกอยู่แล้วโดยแพทย์ฝากครรภ์เคยอนุญาต ก็สามารถรับประทานต่อได้ค่ะ โดยทั่วไปโพรไบโอติกถือว่าปลอดภัยในการตั้งครรภ์ แต่ควรปรึกษาแพทย์ก่อนหากไม่เคยรับประทานมาก่อน หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 24 ชั่วโมง ควรโทรหาโรงพยาบาลที่ฝากครรภ์ไว้เพื่อขอคำแนะนำก่อนซื้อยาใด ๆ ค่ะ

คนท้อง ท้องเสีย ไตรมาส 3

อาหารที่แม่ท้อง 37 สัปดาห์ควรเน้นช่วงพักฟื้น


อาหารที่ควรทาน	อาหารที่ควรงดชั่วคราว
ข้าวต้มเปล่า โจ๊ก	อาหารมัน ของทอด
กล้วยสุก	นม ผลิตภัณฑ์จากนม
ขนมปังโทสต์ไม่ทาอะไร	อาหารรสจัด เผ็ดจัด
ไข่ต้มหรือไข่ดาวน้ำมันน้อย	น้ำอัดลม น้ำหวานจัด
น้ำมะพร้าวอ่อน น้ำเปล่าสะอาด	อาหารหมักดอง
ซุปใสไม่มัน	อาหารทะเลดิบ

FAQ: คำถามที่คุณแม่ถามบ่อยเรื่อง คนท้อง ท้องเสีย ไตรมาส 3

1. ท้องเสียตอนท้องแก่ กระทบน้ำคร่ำไหม?

ถ้าแม่ขาดน้ำรุนแรงและยาวนาน ปริมาณน้ำคร่ำอาจลดลงได้ค่ะ แต่การถ่ายเหลวหนึ่งครั้งสองครั้งพร้อมดื่มน้ำทดแทนทันที มักไม่กระทบน้ำคร่ำอย่างมีนัยสำคัญ

2. ควรไปห้องฉุกเฉินโรงพยาบาลเลยไหม หรือรอดูอาการก่อน?

ถ้าไม่มีไข้ ลูกดิ้นปกติ ไม่เจ็บท้องเป็นระยะ ไม่มีน้ำไหลจากช่องคลอด สามารถดูแลตัวเองที่บ้านและโทรปรึกษาพยาบาลที่โรงพยาบาลฝากครรภ์ก่อนได้ ไม่จำเป็นต้องรีบไปห้องฉุกเฉินทันที แต่ถ้ามีอาการใดอาการหนึ่งในรายการสัญญาณอันตราย ให้รีบไปทันทีค่ะ

3. ถ่ายเหลวแต่ลูกดิ้นดี ยังต้องไปหาหมอไหม?

ถ้าอาการถ่ายเหลวหยุดเองภายใน 24 ชั่วโมง ลูกดิ้นดีตามปกติ ดื่มน้ำทดแทนได้ และไม่มีอาการอื่น สามารถรอดูและแจ้งแพทย์ในวันนัดครั้งถัดไปได้ค่ะ แต่ถ้าอาการไม่ดีขึ้นหรือมีความกังวล โทรปรึกษาพยาบาลหรือสายด่วนโรงพยาบาลที่ฝากครรภ์ได้เสมอ อย่าเก็บไว้เป็นห่วงคนเดียวนะคะ

โดยสรุปแล้ว อาการ คนท้อง ท้องเสีย ไตรมาส 3 ที่ถ่ายเป็นน้ำ 1-2 ครั้งโดยไม่มีไข้ ไม่มีมูกเลือด และลูกยังดิ้นดี มักไม่เป็นอันตรายต่อลูกในท้องโดยตรงค่ะ สิ่งสำคัญที่สุดคือคุณแม่ต้องดื่มน้ำทดแทนทันที พักผ่อนให้เพียงพอ และหมั่นสังเกตสัญญาณอันตราย หากมีไข้สูง มูกเลือด เจ็บท้องถี่ขึ้น น้ำเดิน หรือลูกดิ้นน้อยลงผิดปกติ ให้รีบไปพบแพทย์ทันที อย่าลังเลที่จะโทรปรึกษาโรงพยาบาลที่ฝากครรภ์ไว้เมื่อรู้สึกไม่มั่นใจนะคะ

บทความนี้จัดทำขึ้นเพื่อให้ข้อมูลทั่วไปเท่านั้น ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์ หากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับสุขภาพของคุณแม่หรือลูกในท้อง ควรปรึกษาแพทย์หรือพยาบาลผดุงครรภ์โดยตรงเสมอ

บทความอื่นๆ ที่น่าสนใจ

ยาเร่งคลอดเจ็บกว่าปกติไหม? ประสบการณ์จากแม่ๆ พร้อมวิธีรับมือ

ท้องไม่ลดใกล้คลอด คลอดธรรมชาติได้ไหม หรือต้องผ่าคลอด?

คนท้อง “โปรตีนในปัสสาวะสูง” อันตรายไหม? สัญญาณนี้บอกอะไร?

แหล่งอ้างอิง

Kick Counts (Fetal Movement Counting): Purpose & How To, Cleveland Clinic
What Medications Are Safe During Pregnancy?, Cleveland Clinic
When to Call Your Doctor During Pregnancy, WebMD
Is Diarrhea a Sign of Pregnancy?, Healthline
Signs That Labor Is Near, The Bump
Effect of Diarrheal Illness During Pregnancy on Adverse Birth Outcomes in Nepal, PMC
เกลือแร่ แบบไหน กินยังไง, คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล
ท้องเสียต้องจิบเกลือแร่แก้ท้องเสีย ORS ห้าม!จิบเกลือแร่สำหรับนักกีฬา, โรงพยาบาลเกษมราษฎร์ ศรีบุรินทร์
สัญญาณอันตรายที่แม่ตั้งครรภ์ต้องรีบไปพบแพทย์, รามาแชนแนล คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลรามาธิบดี มหาวิทยาลัยมหิดล

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!