วัคซีนโรคเอชพีวี : 100 เรื่องพ่อแม่ต้องรู้ก่อนลูก 1 ขวบ

การป้องกันโรค ด้วยการฉีด วัคซีนโรคเอชพีวี ซึ่งเป็นสาเหตุของมะเร็งปากมดลูก มีความสำคัญมากกับทุก ๆ คนในปัจจุบัน เพราะมะเร็งปากมดลูกเป็นโรคที่พบมากในหญิงไทยเป็นอันดับ 2 รองจากมะเร็งเต้านม ข้อมูลระบาดวิทยาปี 2560 พบว่า หญิงไทยเป็นมะเร็งปากมดลูกสูงถึง 8,184 คนต่อปี และมีอัตราเสียชีวิตเกิน 50% นับว่าเป็นปัญหาทางสาธารณสุข

หลักการสำคัญของการฉีด วัคซีนโรคเอชพีวี คือ ควรฉีดตั้งแต่ยังไม่เคยมีเพศสัมพันธ์ และร่างกายอยู่ในวัยที่สร้างภูมิคุ้มกันได้ดีเพื่อให้เกิดประสิทธิภาพสูงสุด โดยฉีดได้ตั้งแต่อายุ 9 ขวบขึ้นไปจนถึงอายุ 26 ปี นอกจากป้องกันโรคมะเร็งปากมดลูกในเด็กผู้หญิงแล้ว วัคซีนยังป้องกันโรคหูดหงอนไก่ และมะเร็งทวารหนักในเด็กผู้ชายได้อีกด้วย

วัคซีนโรคเอชพีวี

วัคซีน HPV คืออะไร ?

วัคซีน HPV หรือวัคซีนป้องกันมะเร็งปากมดลูก คือ วัคซีนป้องกันการติดเชื้อไวรัส HPV (Human Papilloma Virus) อันเป็นสาเหตุสำคัญในการเกิดมะเร็งปากมดลูก เนื่องจากการติดเชื้อไวรัส HPV ทำให้เซลล์ปากมดลูกอักเสบเรื้อรัง และเปลี่ยนแปลงเป็นเซลล์มะเร็งได้

สายพันธุ์ HPV มีอะไรบ้าง ?

ไวรัส HPV ที่เป็นสาเหตุของมะเร็งปากมดลูกมีมากกว่า 40 สายพันธุ์ แต่สายพันธุ์ที่เป็นปัจจัยเสี่ยงในการเกิดมะเร็งปากมดลูกที่พบบ่อยมี 2 สายพันธุ์คือ สายพันธุ์ 16 และ 18 โดยวัคซีนที่ป้องกัน 2 สายพันธุ์นี้สามารถป้องกันการเกิดมะเร็งปากมดลูกได้ถึง 70% มีชื่อว่า Cervarix

ส่วนวัคซีนที่สามารถป้องกันไวรัส HPV สายพันธุ์ 16 และ 18 ที่เป็นสาเหตุของมะเร็งปากมดลูกเช่นเดียวกัน และยังป้องกันโรคหูดที่อวัยวะเพศอีก 2 สายพันธุ์คือ สายพันธุ์ 6 และ 11 ได้ถึง 95% มีชื่อว่า Gardasil ซึ่งการจะเลือกฉีดวัคซีนชนิดใดนั้น ควรได้รับการปรึกษาจากแพทย์

วัคซีนโรคเอชพีวี

ฉีดวัคซีน HPV แบบไหนดีที่สุด

ประสิทธิภาพวัคซีนสูง หากฉีดในวัยที่ยังไม่เคยมีเพศสัมพันธ์มาก่อน
ฉีดในวัยที่ร่างกายสร้างภูมิคุ้มกันได้ดี จากงานวิจัยพบว่า ร่างกายของเด็กผู้หญิงสร้างภูมิคุ้มกันต่อไวรัสนี้ได้ดีในช่วง 9 – 15 ปี ซึ่งสามารถฉีดวัคซีนเพียง 2 ครั้ง แต่ได้ประสิทธิภาพเทียบเท่าการฉีด 3 ครั้ง
ผู้หญิงอายุ 9 – 26 ปี ควรฉีดวัคซีน HPV โดยเน้นให้ฉีดช่วงอายุ 11 – 12ปี
เด็กผู้ชายอายุ 9 – 26 ปี สามารถฉีดวัคซีน HPV ชนิด 4 สายพันธุ์เพื่อป้องกันโรคหูดหงอนไก่ และมะเร็งทวารหนัก เน้นให้ฉีดช่วงอายุ 11 – 12 ปี

ฉีดวัคซีน HPV ฉีดอย่างไร ?

การฉีดวัคซีน HPV ต้องฉีดให้ครบถ้วนทั้งหมด 3 ครั้ง

ครั้งที่ 1 : ฉีดในวันที่กำหนดเลือก
ครั้งที่ 2 : ฉีดหลังจากเข็มแรก 1 – 2 เดือน
ครั้งที่ 3 : ฉีดหลังจากเข็มแรก 6 เดือน

***ในเด็กผู้หญิง หากฉีดเข็มแรกก่อนอายุ 15 ปี สามารถฉีดวัคซีนเพียง 2 ครั้ง ห่างกัน 6 – 12 เดือน

วัคซีนโรคเอชพีวี

ข้อดีของวัคซีน HPV

ประสิทธิภาพสูงในการป้องกันไวรัส HPV
ผลข้างเคียงน้อยมาก อาจมีอาการปวด บวม คัน ไข้ ปวดศีรษะ คลื่นไส้ อาเจียน แต่หายได้เอง
สามารถฉีดร่วมกับการตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก
ป้องกันไวรัส HPV ได้ทั้งเพศหญิงและเพศชาย

ความเสี่ยง และผลข้างเคียงในการฉีดวัคซีน

วัคซีนเอชพีวีมีความปลอดภัย และใช้กันอย่างแพร่หลาย มากกว่าร้อยประเทศทั่วโลก เช่นเดียวกับวัคซีนประเภทอื่น ๆ ผลข้างเคียงที่เกิดขึ้น มักไม่รุนแรง และอาการแพ้วัคซีนอย่างรุนแรง มีโอกาสเกิดขึ้นได้น้อยมาก อย่างไรก็ตาม ไม่แนะนำ ให้ผู้ที่มีอาการดังต่อไปนี้ได้รับวัคซีนเอชพีวี

ผู้ที่แพ้ส่วนประกอบของวัคซีน และแพ้ยีสต์
เด็กกำลังเป็นไข้ หรือมีอาการป่วยอยู่
หญิงตั้งครรภ์ หรือผู้ที่วางแผนตั้งครรภ์ภายใน 6 เดือน
หากตั้งครรภ์ก่อนได้รับวัคซีนครบ ควรฉีดวัคซีนเข็มต่อไปหลังคลอด

ผลข้างเคียงจากการฉีดวัคซีนที่อาจเกิดขึ้นได้ มีดังต่อไปนี้

มีอาการปวด บวม ผิวหนังมีรอยแดง
รู้สึกคัน มีรอยช้ำ มีก้อนนูนบริเวณที่ฉีดยา
ปวดศีรษะ มีไข้
คลื่นไส้ วิงเวียนศีรษะ
เป็นลม

ผู้ที่ห้ามฉีดวัคซีน HPV

ผู้ที่ภาวะภูมิไวเกิน (Hypersensitivity) ต่อสารประกอบในวัคซีน

ไวรัส HPV ไม่เพียงแต่เป็นสาเหตุของมะเร็งปากมดลูก ยังรวมไปถึงมะเร็งช่องคลอด มะเร็งปากช่องคลอด และหูดอวัยวะเพศด้วย ดังนั้นการป้องกันโรคด้วยการฉีดวัคซีน HPV ให้ครบถ้วนตั้งแต่อายุยังน้อย ย่อมช่วยให้ห่างไกลโรคได้เป็นอย่างดี

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ :

วัคซีนโรคคางทูม : 100 เรื่องพ่อแม่ต้องรู้ก่อนลูก 1 ขวบ

วัคซีนไวรัสตับอักเสบบี 100 เรื่องพ่อแม่ต้องรู้ก่อนลูก 1 ขวบ

เผยวัคซีน mRNA-1273 ช่วยกระตุ้นภูมิคุ้มกันได้ดีในเด็ก

ที่มา : bangkokhospital , bumrungrad

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!