กลอนแปด เรียกได้ว่าไม่ว่าจะเรียนชั้นประถม มัธยมต้น มัธยมปลาย ก็จะต้องเจอการแต่งกลอนแปด หรือการอ่านกลอนแปดพวกนี้ไม่ใช่น้อย แล้วกลอนแปดคืออะไร ลักษณะของแผนผังของกลอนแปดที่ถูกต้องเป็นอย่างไร ไปดูกันเลยค่ะ
กลอนแปด คืออะไร ?
กลอนแปดคือคำประพันธ์ที่ได้รับความนิยม เพราะเป็นร้อยกรองที่เรียบเรียงได้ง่าย และสื่อความหมายได้ดี โดยกลอนแปดจะมีการกำหนดพยางค์และสัมผัส รูปแบบเดียวกับกลอนของสุนทรภู่ ที่มีความไพเราะและสืบเนื่องต่อมาจนถึงปัจจุบัน กลอนแปดพบครั้งแรกในสมัยอยุธยาตอนปลาย และผู้ที่ทำให้กลอนแปด รุ่งเรืองที่สุดคือ ท่านสุนทรภู่
ลักษณะแผนผังกลอนแปด
กลอนแปด บทหนึ่งจะประกอบไปด้วย 2 บาท บาทละ 2 วรรค วรรคละ 8 คำ และมีการสัมผัสนอกและสัมผัสใน ดังนี้
- การสัมผัสนอก คือ ให้มีการสัมผัสระหว่างคำสุดท้าย วรรคหน้ากับคำที่สามของวรรคหลังของทุกบาท และให้มีสัมผัสระหว่างบาทคือคำสุดท้ายของวรรคที่สองจะต้องสัมผัสกับคำสุดท้ายของวรรคที่สาม ในส่วนของสัมผัสระหว่างบท กำหนดให้คำสุดท้ายของบทแรกสัมผัสกับคำสุดท้ายวรรคที่สองของบทถัดไป
- การสัมผัสใน คือ ไม่บังคับ แต่ถ้าอยากให้กลอนดูไพเราะ สละสลวย ควรมีสัมผัสระหว่างคำที่สามกับคำที่สี่ หรือระหว่างคำที่ห้ากับคำที่หก หรือคำที่เจ็ด ของแต่ละวรรค
คณะ กลอนแปด บทหนึ่งประกอบด้วย 2 บาท บาทละ 2 วรรค วรรคละ 8 คำ ตามผัง
|
|---|
| O O O O O O O O |
|
O O O O O O O O |
| O O O O O O O O |
|
O O O O O O O O |
ลักษณะคำประพันธ์
กลอน 1 บท มี 4 วรรค แต่ละวันมีทั้งหมด 8 คำ จึงเรียกว่า กลอนแปด มีชื่อเรียกดังนี้
- วรรคหนึ่งเรียกว่าวรรคสดับ : กำหนดให้ใช้ได้ทุกเสียง
- วรรคที่สองเรียกว่าวรรครับ : กำหนดห้ามใช้เสียงสามัญกับตรี
- วรรคที่สามเรียกว่าวรรครอง : กำหนดให้ใช้เสียงสามัญกับตรี
- วรรคที่สี่เรียกว่าวรรคส่ง : กำหนดให้ใช้เฉพาะเสียงสามัญกับตรี
หลักการใช้เสียงวรรณยุกต์
- คำสุดท้ายของวรรคที่ 1 ใช้เสียง สามัญ เอก โท ตรี จัตวา แต่ส่วนใหญ่ไม่นิยมเสียงสามัญ
- คำสุดท้ายของวรรคที่ 2 ห้ามใช้เสียงสามัญ และตรี จะนิยมใช้เสียง จัตวาเป็นส่วนมากแทน
- คำสุดท้ายของวรรคที่ 3 ห้ามใช้เสียง เอก โท จัตวา จะนิยมใช้เสียง สามัญ หรือ ตรี
- คำสุดท้ายของวรรคที่ 4 ห้ามใช้เสียง เอก โท จัตวา นิยมใช้เสียง สามัญ หรือ ตรี
บทความที่เกี่ยวข้อง : แจกฟรี! คัดลายมือน่ารัก ๆ พร้อมรูปภาพสวย ๆ เด็ก ๆ จะต้องชอบ
การอ่านทำนองเสนาะประเภทกลอนแปด หรือกลอนสุภาพ
การแบ่งจังหวะในการอ่าน และจะต้องอ่านให้ถูกต้องตามอักขรวิธี โดยเฉพาะคำควบกล้ำ ร , ล , ว โดยกลอนแปดจะมีการแบ่งการอ่าน ตามจังหวะ 3 ช่วง ดังนี้
- ถ้าวรรคละ 6 คำ จะแบ่งอ่าน 2 – 2 – 2
- ถ้าวรรคละ 7 คำ จะแบ่งอ่าน 2 – 2 – 3
- ถ้าวรรคละ 8 คำ จะแบ่งอ่าน 3 – 2 – 3
- ถ้าวรรคละ 9 คำ จะแบ่งอ่าน 3 – 3 – 3
ตัวอย่างกลอน 8
อตีเตแต่นานนิทานหลัง มีนัครังหนึ่งกว้างสำอางศรี
ชื่อจัมบากหลากเลิศประเสริฐดี เจ้าธานียศกิต์มหิศรา
ดำรงภพลบเลิศประเสริฐโลกย์ เปนจอมโจกจุลจักรอรรคมหา
อานุภาพปราบเปรื่องกระเดื่องปรา- กฎเดชาเป็นเกษนิเวศน์เวียง
กลบทมธุรสวาที , ศิริวิบุลกิตติ, หลวงปรีชา (เซ่ง)
วิธีสังเกตกลอนแปด
- กลอนทุกประเภทจะมีเสียงบังคับ เสียงท้ายวรรคเป็นสำคัญ สัมผัสนอกระหว่างวรรคเฉพาะวรรคที่ 2 และ วรรคที่ 4 จะรับสัมผัสที่คำที่ 3 หรือคำที่ 5
- สัมผัสใน จะสัมผัสสระหรืออักษรก็ได้ และสัมผัสสระจะใช้สระเสียงสั้น สัมผัสกับสระเสียงยาว
บทความอื่น ๆ ที่คุณอาจจะสนใจ :
10 แอปเรียนออนไลน์ สำหรับการเรียนการสอนในยุคโควิด เด็กวัยเรียนต้องรู้!
แนะนำกิจกรรม บทบาทสมมุติ เป็นอะไรก็ได้ที่ลูกต้องการ เพื่อพัฒนาการเรียนรู้
10 แอปเรียนภาษาเกาหลี ใช้งานง่าย เรียนเกาหลีด้วยตัวเองได้ทุกที่
ที่มา : 1
มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย
ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!
TAP Awards 2025
อยากท้อง
แม่ท้อง แม่ให้นม
แม่ผ่าคลอด
หลังคลอด
ลูก
ชีวิตครอบครัว
การศึกษา
ผู้หญิง
ไลฟ์สไตล์
วิดีโอ
คอมมูนิตี้
ชอปปิง
ของรางวัล
VIP Parents
