ช่วงที่อากาศเมืองไทยร้อนทะลุปรอทแบบนี้ สิ่งที่คุณแม่กังวลที่สุดคงหนีไม่พ้นโรคทางเดินอาหาร โดยเฉพาะอาการ อาหารเป็นพิษ หน้าร้อน ที่มักจะมาพร้อมกับแบคทีเรียที่เติบโตเร็วผิดปกติในอาหารที่วางทิ้งไว้ เพราะความร้อนคือตัวการสำคัญที่ทำให้เชื้อโรคขยายตัวได้ภายในไม่กี่ชั่วโมง วันนี้ theAsianparent มาพร้อมกับ 10 เมนูต้องระวัง และวิธีป้องกันไม่ให้ลูกน้อยต้องเผชิญกับภาวะท้องร่วงรุนแรงค่ะ
ทำไมหน้าร้อน “อาหารบูดง่าย” กว่าปกติ?
ในสภาพอากาศที่อบอ้าว เชื้อแบคทีเรียจะเพิ่มจำนวนได้อย่างรวดเร็ว บางครั้งอาหารยังดูหน้าตาปกติ กลิ่นไม่เปลี่ยน แต่เชื้อโรคเพียบ! หากกินเข้าไป อาการอาหารเป็นพิษ มักจะแสดงออกมาอย่างรวดเร็วภายใน 2-6 ชั่วโมง ทำให้ลูกน้อยตัวร้อน ท้องเสีย จนต้องเข้าโรงพยาบาล ซึ่งในเด็กเล็กและผู้สูงอายุอาจเกิดภาวะขาดน้ำ อย่างรวดเร็วซึ่งอันตรายกว่าที่คิดค่ะ
คุณแม่ต้องเพิ่มความระมัดระวังเป็นพิเศษกับ กลุ่มอาหารอันตรายต่อไปนี้
- อาหารปรุงสุกที่วางทิ้งไว้นาน: หากวางไว้นอกตู้เย็นเกิน 2 ชั่วโมง เสี่ยงเชื้อโรคสะสม หากมีรูป รส กลิ่น สีผิดปกติไม่ควรรับประทาน
- ข้าวกล่องที่เก็บในรถตากแดด: ความร้อนในรถคือเตาอบดีๆ นี่เอง เป็นแหล่งสะสมเชื้อแบคทีเรีย ตัวการ อาหารเป็นพิษ หน้าร้อน
10 เมนูต้องระวัง! เสี่ยง “อาหารเป็นพิษ หน้าร้อน” มากที่สุด
นอกจากกลุ่มอาหารหลักๆ แล้ว เมนูอาหารจานโปรดที่เราสั่งทานกันบ่อยๆ ตามร้านอาหารหรือตลาดนัด ก็มีโอกาสปนเปื้อนสูงหากดูแลเรื่องความสะอาดไม่ทั่วถึง โดยเฉพาะในสภาพอากาศที่ร้อนจัดแบบนี้ เรามาดูลิสต์ 10 เมนูที่ต้องจับตาเป็นพิเศษเพื่อป้องกันอาการอาหารเป็นพิษ กันค่ะ
1. ลาบ/ก้อย/ของดิบ
เมนูโปรดของคุณพ่อคุณแม่ที่ต้องระวัง! เพราะเนื้อสัตว์ที่ไม่ผ่านความร้อนเลยจะมีทั้งเชื้อแบคทีเรียและพยาธิมาเต็ม เสี่ยงต่อลำไส้อักเสบอย่างมากค่ะ
2. ยำต่างๆ
โดยเฉพาะยำที่ใส่ปลาร้าหรือเมนูยำทะเลที่ลวกเครื่องสุกๆ ดิบๆ เมื่อเจอความร้อนภายนอกจะทำให้เชื้อโรคแบ่งตัวเร็วขึ้นจนน่ากลัว
3. อาหารทะเล
หากวัตถุดิบไม่สดจริงหรือไม่ได้แช่เย็นตลอดเวลา จะมีจุลินทรีย์สะสมสูงมาก ซึ่งเป็นสาเหตุหลักของอาการอาหารเป็นพิษ เลยล่ะค่ะ
4. ข้าวผัด/ข้าวผัดโรยเนื้อปู
เนื้อปูแกะมักถูกแกะทิ้งไว้ล่วงหน้าและบูดเสียได้ง่ายกว่าเนื้อสัตว์ชนิดอื่น หากทางร้านผัดทิ้งไว้นานหรือใช้ปูไม่สด ลูกน้อยกินเข้าไปท้องเสียแน่นอน
5. ขนมจีน
ทั้งตัวเส้นขนมจีนที่มีแป้งและน้ำยาที่เข้มข้นไปด้วยกะทิและเครื่องเทศ คือแหล่งรวมเชื้อโรคชั้นดีหากวางทิ้งไว้ในอุณหภูมิห้อง
6. สลัดผัก
ถึงจะดูสุขภาพดีแต่ถ้าผักล้างไม่สะอาด หรือน้ำสลัดที่มีส่วนผสมของไข่และนมวางทิ้งไว้นานๆ ก็สามารถบูดเสียได้ง่ายๆ ค่ะ
7. เมนูกะทิ
เป็นอาหารที่บูดง่ายที่สุด แม้จะแช่เย็นแล้ว แต่ถ้าอุ่นไม่เดือดทั่วถึงก็ยังเสี่ยงอยู่ดี ไม่ว่าจะเป็นแกงเขียวหวาน พะแนง หรือขนมหวานไทยที่มีกะทิราดหน้า ความหวานมันนี้คือของโปรดของเชื้อโรคที่ทำให้อาหารเป็นพิษ หน้าร้อน ระบาดได้ง่ายที่สุด
8. ส้มตำ
เมนูนี้ต้องระวังทั้งปลาร้า ปูดอง และความสะอาดของเขียง รวมถึงถั่วฝักยาว ที่หากล้างไม่สะอาดอาจมีสารตกค้างและเชื้อแบคทีเรียปนเปื้อน
9. ข้าวมันไก่
เนื้อไก่ที่ต้มทิ้งไว้แล้วแขวนในตู้เป็นเวลานานๆ รวมถึงน้ำจิ้มที่ทำทิ้งไว้ในโหลโดยไม่มีฝาปิดมิดชิด เสี่ยงต่อการสะสมของเชื้อโรคมากค่ะ
10. น้ำแข็งใส/เครื่องดื่มเย็น
ระวังน้ำแข็งที่ไม่สะอาดจากการผลิตหรือขั้นตอนการขนส่ง รวมถึงท็อปปิ้งต่างๆ ที่วางโชว์ทิ้งไว้นานเกินไป อาจทำให้ลูกน้อยท้องร่วงได้ไม่รู้ตัว
เช็กอาการ! อาหารเป็นพิษ หน้าร้อน แบบไหนที่ต้องไปหาหมอ?
หากลูกน้อยมีอาการ 1-2 ข้อดังต่อไปนี้ ให้สงสัยว่าอาจเป็นอาการอาหารเป็นพิษรุนแรง ควรรีบไปหาหมอ
- อาเจียนรุนแรง หรือถ่ายเหลวมากกว่า 8-10 ครั้งต่อวัน
- มีไข้สูง ปวดบิดท้อง
- ซึม ไม่มีแรง มือเท้าเย็น
- สัญญาณขาดน้ำในเด็ก: ปากแห้ง ตาโหล ปัสสาวะสีเข้มและน้อย หรือร้องไห้แบบไม่มีน้ำตา
วิธีป้องกันและดูแลเบื้องต้น
ปกติอาการจะหายได้เองภายใน 24-48 ชั่วโมง แต่คุณแม่ควรดูแลดังนี้:
- ดื่มเกลือแร่ (ORS): จิบน้ำผสมเกลือแร่บ่อยๆ เพื่อทดแทนน้ำที่เสียไป
- งดอาหารรสจัด: เลี่ยงนม ผลไม้ และอาหารหมักดองชั่วคราว
- ยึดหลัก สุก ร้อน สะอาด: เลือกกินอาหารปรุงสุกใหม่ และล้างมือก่อนทานทุกครั้ง
- หากเป็นอาหารกล่อง: ควรแยกกับข้าวออกจากข้าว และรับประทานภายใน 2 ชั่วโมงหลังจากปรุงเสร็จ
- ไม่แนะนำยาหยุดถ่าย: ร่างกายต้องการขับเชื้อโรคออก หากอาการไม่ดีขึ้นใน 1-2 วัน ให้รีบพบแพทย์ทันทีค่ะ
หน้าร้อนนี้ อย่าปล่อยให้อาการอาหารเป็นพิษ มาทำลายช่วงเวลาความสุขของครอบครัวนะคะ
บทความอื่นๆ ที่น่าสนใจ
เช็กด่วน! เสื้อผ้าสีไหน ไม่เสี่ยงฮีทสโตรก? ดูแลลูกรักให้ปลอดภัยจาก โรคลมแดด
6 โรคติดเชื้อหน้าร้อน ที่เด็กต้องระวังปี 2569 สังเกตอาการและวิธีป้องกัน
หน้าร้อนระวัง! โรคลมร้อนในเด็ก แนะวิธีสังเกตอาการและป้องกัน
อ้างอิงข้อมูลจาก: กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข และ โรงพยาบาลเชียงใหม่