ผ่าคลอด 37 สัปดาห์ได้ไหม? 37 สัปดาห์ถือว่า ครบกำหนดคลอด จริงไหม?

ผ่าคลอด 37 สัปดาห์ได้ไหม? หมอสูติแนะนำว่า โดยทั่วไปการนัดผ่าคลอดควรทำที่ 39 สัปดาห์ มาฟังเหตุผล ข้อควรรู้ และคำถามยอดฮิตจากคุณแม่

หลายครอบครัวเลือก “ผ่าคลอด” ด้วยเหตุผลต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็นความสะดวก ความปลอดภัย หรือแม้กระทั่งเรื่องฤกษ์ยาม แต่หนึ่งในคำถามยอดฮิตคือ “ถ้าจะ ผ่าคลอด 37 สัปดาห์ได้ไหม?” บทความนี้ อยากชวนคุณแม่ ๆ มาดูกันว่า ทำไมอีกเพียง “1–2 สัปดาห์” ถึงมีความหมายต่อสุขภาพลูกมากมายกว่าที่คิด พร้อมทั้งคำตอบจากทั้งแพทย์ไทยและแนวทางสากลค่ะ

37 สัปดาห์ถือว่า “ครบกำหนด” แล้วจริงไหม?

ตามนิยามมาตรฐานทางการแพทย์

Early term = 37 สัปดาห์ – 38 สัปดาห์ 6 วัน
Full term = 39 สัปดาห์ – 40 สัปดาห์ 6 วัน

ฟังดูเหมือน 37 สัปดาห์ก็ “ครบกำหนด” แล้ว แต่ในทางปฏิบัติ เด็กที่คลอดช่วง Early term ยังมีความเสี่ยงด้านระบบหายใจมากกว่าเด็กที่คลอดตอน Full term ซึ่งเป็นเหตุผลว่าทำไมหลายโรงพยาบาลกำหนดการผ่าคลอดตามนัดไว้ที่ 39 สัปดาห์ เพื่อให้มั่นใจว่าปอดและระบบต่าง ๆ ของลูกพร้อมที่สุดค่ะ

ผ่าคลอด 37 สัปดาห์ได้ไหม

ทำไมควรนัดผ่าคลอด 39 สัปดาห์ขึ้นไป?

1. ลดความเสี่ยง “ภาวะหายใจเร็ว” (Transient Tachypnea of the Newborn; TTN)

ลูกที่ผ่าคลอดโดยไม่ผ่านช่องคลอด ขาดแรงบีบหน้าอกธรรมชาติที่จะช่วยไล่น้ำออกจากปอด จึงเสี่ยงมี ปอดชื้น หายใจเร็ว ต้องให้ออกซิเจนและเฝ้าระวังในหอผู้ป่วยทารกแรกเกิดมากกว่า

2. หลักฐานทางการแพทย์ยืนยัน

งานวิจัยปี 2021 พบว่า ทารกที่คลอดโดยผ่าตัดมีโอกาสเกิด TTN สูงกว่าคลอดทางช่องคลอดถึง 3 เท่า
ข้อมูลจาก National Institute for Health and Care Excellence (NICE, 2021) อังกฤษ แนะนำให้วางแผนผ่าคลอดที่ 39 สัปดาห์ขึ้นไป หากไม่มีข้อบ่งชี้ทางการแพทย์
กรมอนามัย กระทรวงสาธารณสุข ก็ย้ำว่า ผ่าคลอดแบบนัด ควรหลัง 39 สัปดาห์ เพื่อความปลอดภัยของลูก

3. ปลอดภัยทั้งแม่และลูก

การรอจนถึง 39 สัปดาห์ช่วยให้ลูกพร้อมหายใจได้เองดีขึ้น ลดโอกาสเข้า NICU ขณะเดียวกันแม่ก็ได้รับการเตรียมตัวที่เหมาะสม

แล้วถ้าอยาก ผ่าคลอด 37 สัปดาห์ได้ไหม?

หมอนุ่น (พญ.ปนัดดา บรรยงวิจัย สูติแพทย์ รพ.จุฬารัตน์ 3 อินเตอร์) อธิบายไว้ว่า

การนัด ผ่าคลอดโดยที่ยังไม่เจ็บครรภ์ มาตรฐานปัจจุบันมักกำหนดไว้ 38–39 สัปดาห์ (หลายโรงพยาบาลกำหนด 39 สัปดาห์) เพราะทารกที่คลอดด้วยการผ่า โดยยังไม่ผ่านช่องคลอด จะไม่เกิดกระบวนการ “บีบหน้าอก” ตามธรรมชาติที่ช่วยไล่น้ำในปอด จึงเสี่ยงเกิด ภาวะปอดชื้น/หายใจเร็วช่วงแรกเกิด (TTN) ต้องเฝ้าระวังหรือเสริมออกซิเจนมากกว่าเด็กที่คลอดทางช่องคลอด
ดังนั้น หากคุณแม่อยาก “ขอผ่าคลอด” ที่ 37 สัปดาห์ ควรปรึกษาแพทย์เจ้าของครรภ์โดยตรง เพราะโดยมาตรฐาน ยังถือว่าเร็ว เมื่อเทียบกับเกณฑ์นัดผ่าแบบ Elective ที่นิยม 38–39 สัปดาห์ และหลายแห่งยึด 39 สัปดาห์

ข้อเท็จจริงนี้ สอดคล้อง กับคำแนะนำของสากล: Planned/ Elective C-section ควรทำ ≥39 สัปดาห์ เพื่อลดปัญหาหายใจและการเข้าหอทารกแรกเกิด (NICU) ยกเว้นมีข้อบ่งชี้ให้ต้องคลอดเร็วกว่านั้นจริงๆ เช่น

ครรภ์เป็นพิษ/ความดันโลหิตสูง
รกเกาะต่ำ/รกเกาะลึก
เบาหวานควบคุมยาก
ลูกมีภาวะเจริญเติบโตผิดปกติ
น้ำเดินก่อนกำหนด

แพทย์อาจตัดสินใจให้ผ่าคลอดได้ที่ 37–38 สัปดาห์ เพราะในกรณีนี้ “ประโยชน์ของการผ่าคลอดเร็วกว่ามีมากกว่าความเสี่ยง”

ผ่าคลอด 37 สัปดาห์ได้ไหม

Q&A คำถามที่แม่ ๆ ชอบถาม

Q1: ลูกหนักเกิน 3,000 กรัมแล้ว ผ่าคลอด 37 สัปดาห์เลยได้ไหม?

โดยทั่วไป น้ำหนักลูกไม่ใช่เกณฑ์หลัก การนัดผ่าคลอดอยู่ที่ความสมบูรณ์ของปอดและการลดความเสี่ยงภาวะแทรกซ้อน ซึ่งต้องอายุครรภ์ ≥39 สัปดาห์

Q2: ถ้าเจ็บครรภ์เองตอน 37–38 สัปดาห์ จะยังรอได้ไหม?

ถ้าเจ็บครรภ์จริงหรือน้ำเดิน แพทย์จะประเมินทันที ไม่จำเป็นต้องรอถึง 39 สัปดาห์

Q3: ถ้าอยากเลือกฤกษ์คลอด ที่ 37–38 สัปดาห์ ได้ไหม?

หมอไม่แนะนำค่ะ เพราะความปลอดภัยของลูกสำคัญที่สุด หากไม่มีข้อบ่งชี้ทางการแพทย์ ควรรอ 39 สัปดาห์

สรุป ผ่าคลอด 37 สัปดาห์ได้ไหม? ทำได้เฉพาะกรณีมีข้อบ่งชี้ทางการแพทย์ แต่ถ้าเป็นการผ่าตัดแบบนัด (Elective Cesarean) โดยไม่มีอาการเจ็บครรภ์ คำแนะนำทั้งไทยและสากลคือ 39 สัปดาห์ขึ้นไป รออีกเพียง 1–2 สัปดาห์ ก็จะช่วยลดความเสี่ยงการหายใจลำบากของลูกและเพิ่มโอกาสเริ่มต้นชีวิตอย่างแข็งแรงได้นะคะ

ที่มา : DrNoon Channel , ACOG , RCOG , NICE , กรมอนามัย

บทความอื่นๆ ที่น่าสนใจ

ปักหมุดวันดี! ฤกษ์คลอดครึ่งปีหลัง 2568 เสริมดวงชะตาลูกรักให้รุ่งโรจน์

22 หมอสูตินรี ที่ไหนดี ปี 2568 รวมสูตินรีแพทย์ที่คุณแม่บอกว่าดี

10 สิ่งที่ทารกต้องการที่สุด จดไว้เลย! แม่ควรทำสิ่งนี้ตั้งแต่แรกเกิด

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!