ไอคิโด ศิลปะการป้องกันตัวจากญี่ปุ่น ป้องกันตัวเองได้โดยไม่ทำร้ายผู้อื่น

ใครเคยดูซีรีส์เรื่อง The walking dead บ้างคะ ตัวเอกของเรื่องอย่าง มอร์แกน เค้าจะใช้วิธีป้องกันตัวเองด้วย ไอคิโด ค่ะถ้าใครเคยดูจะเห็นได้ว่าศิลปะการป้องกันตัวนี้น่าสนใจมาก ๆ หรือถ้าใครยังไม่เคยดูก็ไม่ต้องกังวลไปค่ะ วันนี้เราจะนำข้อมูลต่าง ๆ ของ ไอคิโด มาแบ่งปันกันค่ะ ขอบอกเลยนะคะว่าศิลปะการป้องกันตัวนี้น่าสนใจและเหมาะกับคนทุกเพศทุกวัยอีกด้วย

ไอคิโด

ไอคิโด เป็นศิลปะการป้องกันตัวแบบญี่ปุ่นสมัยใหม่ที่ก่อตั้งโดย Morihei Ueshiba ซึ่งอาจารย์อุเอชิบะพัฒนาไอคิโดในช่วงปลายทศวรรษ 1920 ถึง 1930 ผ่านศิลปะการต่อสู้แบบดั้งเดิมที่อาจารย์อุเอชิบะเคยศึกษา ผู้ที่มาฝึกไอคิโดจะเรียกอาจารย์ว่า โอเซนเซ Ōsensei (“ครูผู้ยิ่งใหญ่”) ไอคิโดแบ่งออกเป็นรูปแบบต่างๆ มากมาย ปัจจุบันมีการฝึกไอคิโดกว่า 140 ประเทศทั่วโลก เป้าหมายของอาจารย์อุเอชิบะคือการสร้างงานศิลปะที่ผู้ฝึกสามารถใช้เพื่อป้องกันตัวเองในขณะที่ยังปกป้องผู้โจมตีไม่ให้บาดเจ็บอีกด้วย

คำว่า “ไอคิโด” มาจากตัวอักษรคันจิ

合 – ไอ– รวม, เป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน
気 – คิ – วิญญาน, พลัง, อารมณ์, ศีลธรรม
道 – โด – แนวทาง

หลักการพื้นฐานของไอคิโด

ไอคิโดเน้นย้ำถึงความสำคัญของการบรรลุความสงบของจิตใจอย่างสมบูรณ์และการควบคุมร่างกายของตนเองเพื่อควบคุมการโจมตีของคู่ต่อสู้ เช่นเดียวกับศิลปะการต่อสู้อื่น ๆ บางครั้งไอคิโดก็แปลได้ว่า “วิถีแห่งการรวมพลังชีวิต” หรือ “วิถีแห่งจิตวิญญาณที่กลมกลืนกัน” ตามปรัชญาของผู้ก่อตั้ง เป้าหมายหลักในการฝึกไอคิโดคือการเอาชนะตนเองแทนที่จะปลูกฝังความรุนแรงหรือความก้าวร้าว และผู้ก่อตั้งยังใช้วลีที่สื่อถึง ไอคิโด ว่า “ชัยชนะที่แท้จริงคือการชนะตัวเราเอง”

การฝึกไอคิโด

การฝึกมีทั้งด้านร่างกายและจิตใจ การฝึกทางกายภาพในไอคิโดมีความหลากหลาย ครอบคลุมทั้งสมรรถภาพทางกายทั่วไปและการปรับสภาพร่างกาย หลักสูตรไอคิโดส่วนใหญ่ประกอบด้วยการทุ่ม ผู้เริ่มต้นจะได้เรียนวิธีล้มหรือกลิ้งอย่างปลอดภัย เทคนิคการโจมตีมีทั้งการกระแทกและการยึด เทคนิคการป้องกันคือการทุ่มและและจับยึด หลังจากเรียนรู้เทคนิคพื้นฐานแล้ว ผู้ฝึกจะศึกษาการป้องกันแบบฟรีสไตล์กับคู่ต่อสู้หลายคนและเทคนิคการใช้อาวุธด้วย

ไอคิโด

เป้าหมาย

เป้าหมายของการฝึกทางกายภาพของไอคิโด ได้แก่ ความผ่อนคลาย การเคลื่อนไหวของข้อต่อที่ถูกต้อง เช่น สะโพกและไหล่ ความยืดหยุ่น และความอดทน
การผลักออก หรือ การขยายท่วงท่าจะเกิดขึ้นมากกว่าดึงหรือการย่อตัว การฝึกแบบนี้จะถูกนำไปปฏิบัติโดยผู้ฝึกไอคิโดส่วนใหญ่
การฝึกที่เกี่ยวข้องกับไอคิโดเน้นการใช้การเคลื่อนไหวทั้งร่างกายและการทรงตัวที่ประสานกันคล้ายกับโยคะหรือพิลาทิส

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ : ยูโด (Judo) ศิลปะการต่อสู้แห่งความคิด และพัฒนาจิตใจสำหรับเด็ก

เทคนิคขั้นพื้นฐาน

เทคนิคเหล่านี้มาจาก ไดโตริว ไอคียิวยิทสุ แต่บางเทคนิคก็ถูกคิดค้นโดยอาจารย์อุเอชิบะ คำศัพท์เฉพาะอาจแตกต่างกันไปตามองค์กรและรูปแบบ ซึ่งเทคนิคที่เรามาแบ่งปันเป็นแค่บางส่วนเท่านั้น

อิคเกียว เทคนิคการควบคุม โดยการควบคุมนี้ใช้แรงกดไปที่เส้นประสาทที่ข้อมือ
นิคเคียว คือการล็อคข้อมือ โดยการควบคุมข้อมือให้เกิดแรงบิดที่แขน
ซันเคียว การหมุนเข้าล็อกข้อมือ เพื่อให้เกิดแรงดันขึ้นข้างบนไปทั่วแขน ศอกและไหล่
ยนเคียว การควบคุมใหล่ ใช้มือทั้งสองจับที่แขนข้างเดียว ข้อนิ้วด้านฝ่ามือ กดเข้าที่เส้นประสาทในแขนใกล้กระดูก
โกเคียว ดูคล้ายกับ อิคเคียว พบบ่อยในการใช้ปลดมีด หรืออาวุธอื่น ๆ เป็นการจับที่หงายมือขึ้น ใส่แรงบิดเข้าที่แขนและไหล่ และใส่แรงกดดันที่ข้อศอก
ชิโฮนาเกะ เป็นการล็อกข้อต่อหัวไหล่
โคเทไกชิ การยึดข้อมือ
อิริมินาเกะ การทุ่ม

จากเทคนิคพื้นฐานเพียงไม่กี่ท่าก็สามรถนำไปใช้ได้เป็นพันรูปแบบเลยทีเดียว เช่น เทคนิคอิคเคียวสามารถใช้ได้กับคู่ต่อสู้ที่มาทั้งด้านหน้าและด้านหลังได้ด้วย

การฝึกกับอาวุธ

การฝึกใช้อาวุธในไอคิโดจะมีการใช้ พลอง ดาบไม้ มีดสั้น โรงเรียนฝึกสอนไอคิโดบางแห่งก็มีการสอนปลดอาวุธ การเข้าแย่งอาวุธอีกด้วย

การฝึกจิต

การฝึกไอคิโดเป็นเรื่องของจิตใจและร่างกาย โดยเน้นถึงความสามารถในการผ่อนคลายจิตใจและร่างกายแม้อยู่ภายใต้สถานการณ์ที่กดดัน ทำให้ผู้ฝึกสามารถเข้าใจและผสมผสานท่วงท่าที่เป็นพื้นฐานของวิชาไอคิโดเพื่อเผชิญหน้ากับการโจมตีด้วยความกล้าและเที่ยงตรง

วีดีโอจาก Youtube : สํานักข่าวไทย TNAMCOT

ระดับขั้นของการฝึก

ผู้ฝึกไอคิโด (ถ้าอยู่นอกประเทศญี่ปุ่นจะเรียกว่า ไอคิโดกะ) จะผ่านการเลื่อนขั้นด้วยการสอบ “เกรด” หรือ “คิว” ตามด้วย “ดั้ง” (dan) ตามขั้นตอนการทดสอบอย่างเป็นทางการขององค์กรไอคิโดบางแห่งใช้เข็มขัดเพื่อแยกเกรดของผู้ฝึก มักจะใช้เข็มขัดสีขาวและสีดำเพื่อแยกคิวและดั้ง ข้อกำหนดในการทดสอบแตกต่างกันไปในแต่ละองค์กร ดังนั้นอันดับเฉพาะในองค์กรหนึ่งจึงไม่สามารถเปรียบเทียบหรือสับเปลี่ยนกับอันดับของอีกองค์กรหนึ่งได้ ซึ่งบางที่มีข้อกำหนดเรื่องอายุก่อนที่นักเรียนจะสอบระดับดั้งได้

ชุดที่ใช้ฝึก

เครื่องแบบที่สวมใส่สำหรับฝึกไอคิโดคล้ายกัยชุดฝึกศิลปะการต่อสู้อื่น ๆ คือ กางเกง เสื้อคลุมสีขาว ใช้ทั้งเสื้อผ้าคอตตอนแบบหนา “แบบยูโด” และแบบบาง “แบบคาราเต้” เสื้อไอคิโดบางที่มีแบบแขนสั้นซึ่งยาวถึงใต้ศอก โรงเรียนฝึกไอคิโดส่วนใหญ่จะเพิ่มกางเกงขายาวสีดำหรือสีครามจีบกว้างที่เรียกว่าฮากามะ ในหลายโรงเรียนการสวมฮากามะสงวนไว้สำหรับอาจารย์ หรือที่โรงเรียนอื่นๆ บางที่ก็อนุญาตให้ผู้ปฏิบัติงานทุกคนสวมฮากามะได้โดยไม่แยกระดับ

การออกกำลังกายและการฝึกศิลปะการป้องกันตัวทุกชนิดล้วนมีประโยชน์ ไอคิโดเองก็เป็นศิลปะการป้องกันตัวอีกอย่างหนึ่งที่น่าสนใจไม่น้อย เพราะนอกจากจะได้ออกกำลังกายแล้วยังได้ฝึกจิตใจ มีสมาธิ และรู้วิธีป้องกันตัวเองจากเหตุร้ายได้อีกด้วย หากคุณพ่อคุณแม่สนใจอยากให้เด็ก ๆ ลองเรียนดูแล้วล่ะก็ ตอนนี้ที่เมืองไทยเองก็มีหลาย ๆ สถาบันเปิดสอนไอคิโดด้วยนะคะ โดยที่ศูนย์เยาวชนกรุงเทพฯ ไทย-ญี่ปุ่น ดินแดงเปิดสอนไอคิโด ค่าเรียนฟรี รับตั้งแต่อายุ 8 ขวบเป็นต้นไป ไม่จำกัดเพศและน้ำหนัก สามารถสอบถามเพิ่มเติมได้ทางเพจของชมรมเลยนะคะ หรือจะลองหาโรงเรียนฝึกสอนใกล้บ้านดูก็ได้เช่นกันค่ะ

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ :

คาราเต้ ศิลปะผสมผสานเสริมร่างกายผนึกจิตใจสำหรับเด็ก

เทควันโด กีฬาสุดฮิตดีต่อลูกอย่างไร? เรียนเทควันโดได้ตั้งแต่อายุเท่าไร?

ฟันดาบ กีฬาแห่งความท้าทาย ฝึกวินัย และความมั่นใจในเด็ก

ที่มา : wikipedia

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!

บทความโดย

Patteenan

ไอคิโดศิลปะการป้องกันตัว

เรื่องแนะนำ