การเล่นและของเล่นเป็นสิ่งสำคัญต่อพัฒนาการรอบด้านของเด็กค่ะ ไม่ว่าจะเป็นด้านร่างกาย อารมณ์ สังคม หรือสติปัญญา อย่างไรก็ตาม ในยุคดิจิทัลที่หน้าจออุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์กลายเป็นส่วนหนึ่งในชีวิตประจำวันของเด็กๆ ไปแล้ว ปัญหาลูกติดจอจึงเป็นสิ่งที่คุณพ่อคุณแม่หลายท่านกังวล บทความนี้จึงขอแนะนำ 15 ของเล่นสร้างสรรค์ ที่จะช่วยดึงดูดความสนใจของเด็กๆ ให้ห่างไกลจากหน้าจอ และส่งเสริมการเรียนรู้ผ่านการเล่นอย่างเพลิดเพลิน
15 ของเล่นสร้างสรรค์ ชวนลูกน้อยมาเล่นสนุก หยุดลูกติดจอ
1. บล็อกไม้
บล็อกไม้เป็นของเล่นที่ต้องใช้สมาธิและความคิดสร้างสรรค์ ซึ่งจะช่วยดึงดูดความสนใจของเด็กออกจากหน้าจอได้เป็นอย่างดีเลยค่ะ การเล่นต่อบล็อกไม้เป็นกิจกรรมที่สนุกและเพลิดเพลิน ทำให้เด็กๆ ลืมเวลาและใช้เวลาอย่างสร้างสรรค์
- บล็อกไม้สามารถเล่นได้ตั้งแต่เด็กอายุ 1 ขวบขึ้นไป โดยเด็กเล็กๆ อาจเริ่มจากการเล่นบล็อกไม้ขนาดใหญ่และสีสันสดใส
- เมื่อเด็กๆ โตขึ้น ก็สามารถเล่นบล็อกไม้ที่มีขนาดเล็กลงและมีความซับซ้อนมากขึ้นได้
- บล็อกไม้เป็นของเล่นที่สามารถปรับเปลี่ยนรูปแบบการเล่นได้ตามช่วงวัยของเด็ก ทำให้เป็นของเล่นที่คุ้มค่าและสามารถเล่นได้นาน

2. บล็อกตัวต่อ
บล็อกตัวต่อเป็นของเล่นปลายเปิดที่เด็กๆ สามารถสร้างสรรค์สิ่งต่างๆ ได้อย่างอิสระตามจินตนาการ การหยิบ จับ และต่อชิ้นส่วนเล็กๆ ยังช่วยพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็กและการประสานงานระหว่างมือและตาอีกด้วย
ตัวต่อมีหลากหลายรูปแบบและระดับความยากง่าย ทำให้เหมาะสำหรับเด็กทุกช่วงวัย
- เด็กเล็ก (1-3 ปี) ตัวต่อขนาดใหญ่ สีสันสดใส และต่อได้ง่าย
- เด็กวัยก่อนเรียน (3-5 ปี) ตัวต่อที่มีรูปร่างและสีสันหลากหลายขึ้น เพื่อกระตุ้นจินตนาการ
- เด็กวัยเรียน (6 ปีขึ้นไป) ตัวต่อที่ซับซ้อนขึ้น เพื่อท้าทายความคิดสร้างสรรค์และทักษะการแก้ปัญหา
การเลือกซื้อบล็อกตัวต่อ ควรเลือกตัวต่อที่ทำจากวัสดุที่ปลอดภัยสำหรับเด็ก มีขนาดที่เหมาะสมกับช่วงวัย และได้รับการรับรองมาตรฐานความปลอดภัย

3. ตัวต่อแม่เหล็ก Magnetic Tiles
ตัวต่อแม่เหล็กช่วยพัฒนาทักษะการคิดอย่างมีเหตุผล การวิเคราะห์ การวางแผน ส่งเสริมความคิดสร้างสรรค์ นอกจากนี้ยังส่งเสริมมิติสัมพันธ์ ทำให้เด็กๆ เข้าใจความสัมพันธ์ของวัตถุทั้งสองและสามมิติ ต่อแม่เหล็กยังฝึกความอดทนและสมาธิ ซึ่งเป็นทักษะสำคัญในการเรียนรู้ และด้วยลักษณะการเล่นแบบปลายเปิด เด็กๆ จึงสามารถใช้จินตนาการได้อย่างอิสระ รวมถึงได้เรียนรู้เรื่องสี รูปร่าง และขนาดจากตัวต่อสีสันสดใสอีกด้วย
- ตัวต่อแม่เหล็กเหมาะสำหรับเด็กอายุ 3 ปีขึ้นไป เนื่องจากชิ้นส่วนมีขนาดเล็กและอาจเป็นอันตรายสำหรับเด็กเล็กที่ยังชอบเอาสิ่งของเข้าปาก
- เด็กในช่วงวัย 3-6 ปี จะเริ่มสนุกกับการสร้างสรรค์โครงสร้างต่างๆ และพัฒนาทักษะการแก้ปัญหา
- เด็กโตขึ้นสามารถพัฒนาไปสู่การสร้างสิ่งก่อสร้างที่สลับซับซ้อนมากยิ่งขึ้นได้อีกด้วย

4. ทรายวิทยาศาสตร์ Kinetic Sand
เด็กๆ สามารถปั้นทรายเป็นรูปร่างต่างๆ ได้ตามใจชอบ เป็นหนึ่งใน ของเล่นสร้างสรรค์ ที่สามารถสร้างโลกในจินตนาการของตนเองได้อย่างไร้ขีดจำกัด การปั้น บีบ จับ และคลึงทราย ช่วยพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็กและการประสานงานระหว่างมือและตา ซึ่งเป็นทักษะสำคัญในการเขียน การวาดภาพ และกิจกรรมอื่นๆ ในชีวิตประจำวัน จุดเด่นของทรายวิทยาศาสตร์อยู่ที่ สามารถเล่นได้นานไม่แห้งกรัง สามารถนำกลับมาเล่นใหม่ได้เรื่อยๆ ไม่เลอะเทอะ ไม่เหนียวเหนอะหนะ ทำให้สามารถเล่นในบ้านได้อย่างสะดวกค่ะ
- ทรายวิทยาศาสตร์โดยทั่วไปเหมาะสำหรับเด็กอายุ 3 ปีขึ้นไป เนื่องจากเด็กเล็กอาจนำทรายเข้าปากได้
- ควรเลือกซื้อทรายวิทยาศาสตร์ที่ได้มาตรฐานและปลอดภัยสำหรับเด็ก และดูแลเด็กอย่างใกล้ชิดขณะเล่น

5. กระดาษวาดรูประบายสีไซส์ยักษ์
การวาดรูประบายสีช่วยส่งเสริมการเชื่อมต่อและการทำงานของเซลล์สมอง ช่วยให้เด็กควบคุมอารมณ์ได้ดีขึ้น โดยเฉพาะเด็กที่ใจร้อน และยังช่วยให้เด็กจดจ่อและอยู่นิ่งได้นาน ฝึกฝนกล้ามเนื้อมัดเล็ก การควบคุมกล้ามเนื้อ และการประสานงานระหว่างตาและมือ กระดาษแผ่นยักษ์ยังช่วย เปิดโลกจินตนาการไร้ขีดจำกัดสุดสนุก เพราะเด็กๆ สามารถระบายสีได้ทุกที่ที่ต้องการ ไม่ว่าจะเป็นบนโต๊ะ บนพื้น และยังสามารถใช้ติดบนผนังได้ด้วย ชวนเด็กๆ มาเล่นด้วยกันหลายคนยิ่งสนุกค่ะ

6. แป้งโดว์
แป้งโดว์เป็นของเล่นที่ทำจากแป้งเนื้อนิ่ม ยืดหยุ่น และมีสีสันสดใส เด็กๆ สามารถใช้ปั้นเป็นรูปทรงต่างๆ ได้อย่างอิสระ คล้ายกับการเล่นดินน้ำมัน แต่แป้งโดว์มีความปลอดภัยกว่า เพราะไม่มีสารเคมีอันตราย จึงเป็นของเล่นที่ให้ทั้งความสนุกสนาน ได้พัฒนาความคิดสร้างสรรค์ และส่งเสริมพัฒนาการความแข็งแรงของกล้ามเนื้อมัดเล็ก ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญของการจับดินสอขีดเขียนหนังสือต่อไปในอนาคต

7. จิ๊กซอว์
จิ๊กซอว์เป็น ของเล่นสร้างสรรค์ ที่ต้องใช้สมาธิและความจดจ่อในการสังเกตรายละเอียดและหาชิ้นส่วนที่เหมาะสม ซึ่งช่วยฝึกสมาธิและความอดทนในการทำงานที่ต้องใช้ความพยายาม การต่อจิ๊กซอว์ช่วยพัฒนาความสามารถในการมองเห็นรูปร่าง ขนาด และความสัมพันธ์ของชิ้นส่วนต่างๆ ซึ่งช่วยเสริมสร้างการรับรู้เชิงพื้นที่และมิติสัมพันธ์ เป็นของเล่นฝึกสมองที่สนุกสนานเพลิดเพลิน โดยไม่ต้องเสียเวลากับหน้าจอเลยค่ะ

8. Geoboard
Geoboard เป็นสื่อการสอนคณิตศาสตร์ ช่วยให้เด็กๆ เรียนรู้เรื่องรูปเรขาคณิต ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญทางคณิตศาสตร์ การยืดและคล้องหนังยางบนหลักของ Geoboard ช่วยเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อมัดเล็ก และพัฒนาการประสานงานระหว่างมือและตา Geoboard เปิดโอกาสให้เด็กๆ ได้คิด ออกแบบ และสร้างสรรค์รูปทรงต่างๆ ตามจินตนาการได้อย่างอิสระ
Geoboard เหมาะสำหรับเด็กอายุ 4 ขวบขึ้นไป โดยเฉพาะเด็กวัยอนุบาลและประถมศึกษาตอนต้นค่ะ

9. Waterplay station
Waterplay station โต๊ะเล่นน้ำสำหรับเด็ก เป็นของเล่นที่ส่งเสริมพัฒนาการด้านสติปัญญา ฝึกการเรียนรู้เรื่องเหตุและผลผ่านการทดลอง เช่น การเทน้ำใส่ท่อ และสังเกตการไหลของน้ำ พัฒนาทักษะกล้ามเนื้อมัดใหญ่ ฝึกการประสานงานระหว่างมือและตา ผ่านกิจกรรมต่างๆ เช่น การจับ เท ตัก และการกะระยะ ซึ่งเป็นการพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็ก เพื่อเตรียมความพร้อมสำหรับการใช้มือที่ถนัด การอ่าน และการเขียน เด็กยังได้เพลิดเพลินกับการเล่นน้ำอีกด้วยค่ะ
- Waterplay Station เหมาะสำหรับเด็กอายุ 18 เดือนขึ้นไป หรือเมื่อเด็กสามารถยืนได้อย่างมั่นคงและเข้าใจคำสั่งง่ายๆ
- ควรเลือกขนาดและความสูงของโต๊ะเล่นน้ำให้เหมาะสมกับความสูงของเด็ก เพื่อความปลอดภัยและความสะดวกในการเล่น
- ควรดูแลเด็กอย่างใกล้ชิดขณะเล่น เพื่อป้องกันอุบัติเหตุจากการลื่นล้มหรือการสำลักน้ำ

10. ของเล่นบทบาทสมมติ
ของเล่นบทบาทสมมติ เช่น ชุดอุปกรณ์คุณหมอ ชุดครัว ชุดซูเปอร์มาร์เก็ตเด็ก ชุดแต่งตัวตุ๊กตาเป็นของเล่นที่ส่งเสริมพัฒนาการของเด็กในหลายด้าน เด็กๆ สามารถสร้างเรื่องราวและสถานการณ์ต่างๆ ได้อย่างอิสระ ตามจินตนาการของตนเอง เด็กๆ เรียนรู้คำศัพท์ใหม่ๆ และฝึกการใช้ภาษาในการสื่อสาร ช่วยพัฒนาทักษะการเล่าเรื่องและการแสดงออก เรียนรู้เกี่ยวกับอาชีพต่างๆ บทบาททางสังคม และสถานการณ์ในชีวิตประจำวัน ช่วยให้เด็กๆ เข้าใจโลกและสังคมรอบตัวได้ดีขึ้น
ของเล่นเหล่านี้เหมาะสำหรับเด็กอายุ 3 ขวบขึ้นไป โดยเฉพาะเด็กวัยก่อนเรียนและวัยเรียนค่ะ

11. รถของเล่น ชุดรางรถไฟของเล่น
รถของเล่นช่วยเสริมพัฒนาการเด็กหลายด้านเลยค่ะ การผลัก ดึง จับ และควบคุมรถของเล่น ช่วยพัฒนากล้ามเนื้อมัดใหญ่และกล้ามเนื้อมัดเล็กของเด็ก การต่อรางรถไฟให้เชื่อมต่อกันอย่างถูกต้อง ช่วยพัฒนาทักษะการแก้ปัญหาและการคิดอย่างมีเหตุผล การควบคุมรถไฟให้วิ่งผ่านอุปสรรคต่างๆ ช่วยพัฒนาทักษะการตัดสินใจและการแก้ปัญหาเฉพาะหน้า การได้ควบคุมรถให้เป็นไปตามที่ต้องการ ยังช่วยเสริมสร้างความมั่นใจในตนเองให้แก่เด็กอีกด้วย
- รถของเล่นแบบง่ายๆ เช่น รถยนต์ หรือรถบรรทุก เหมาะสำหรับเด็กอายุ 18 เดือนขึ้นไป
- ชุดรางรถไฟของเล่น เหมาะสำหรับเด็กอายุ 3 ขวบขึ้นไป
- ชุดรถของเล่นพร้อมรางที่มีความซับซ้อนมากขึ้น เหมาะสำหรับเด็กอายุ 5 ขวบขึ้นไป

12. โมเดลสัตว์
หุ่นจำลองสัตว์ส่งเสริมการเรียนรู้เกี่ยวกับสัตว์ เด็กๆ จะได้เรียนรู้เกี่ยวกับชื่อ ลักษณะนิสัย ถิ่นที่อยู่ และอาหารของสัตว์ต่างๆ ช่วยขยายความรู้รอบตัวและสร้างความสนใจในธรรมชาติ ได้เรียนรู้คำศัพท์ใหม่ๆ เกี่ยวกับสัตว์ ช่วยกระตุ้นการสนทนาและการเล่าเรื่องเกี่ยวกับสัตว์ เรียนรู้การจำแนกประเภทของสัตว์ เช่น สัตว์เลี้ยง สัตว์ป่า สัตว์น้ำ ช่วยพัฒนาทักษะการสังเกตและการจัดกลุ่ม
- โมเดลสัตว์จำลองเหมาะสำหรับเด็กอายุ 2 ขวบขึ้นไป
- เด็กเล็กจะสนุกกับการเล่นโมเดลสัตว์ขนาดใหญ่และมีสีสันสดใส
- เด็กโตขึ้นจะเริ่มสนใจโมเดลสัตว์ที่มีรายละเอียดสมจริงและใช้ในการเล่นบทบาทสมมติที่ซับซ้อนขึ้น

13. ของเล่นคลายเครียด
ในบางครั้ง การลดเวลาหน้าจอของเด็กๆ อาจทำได้ดีที่สุดโดยการหาทางให้มือของเด็กๆ ได้ทำกิจกรรมอื่นๆ ของเล่นคลายเครียด เช่น สกุชชี่ Pop It หรือลูกบอลบีบมือ ช่วยให้เด็กๆ ได้ปลดปล่อยพลังงานส่วนเกินและลดความกระวนกระวายใจได้เป็นอย่างดี การได้บีบ กด หรือสัมผัสของเล่นเหล่านี้ ช่วยให้เด็กๆ มีสมาธิมากขึ้น และช่วยให้เด็กๆ จัดการกับความเครียดหรือความวิตกกังวลได้

14. หนังสือ
หนังสือ ไม่ว่าจะเป็น หนังสือนิทาน หรือหนังสือภาพ ช่วยให้เด็กๆ จดจ่อ มีสมาธิกับเรื่องราวและภาพประกอบ พัฒนาทักษะการฟัง ความจำ และคำศัพท์ การดูภาพและการฟังเรื่องราวช่วยให้เด็กๆ เข้าใจความสัมพันธ์ระหว่างภาพและคำ ซึ่งเป็นพื้นฐานสำคัญของการอ่าน หนังสือภาพหลายเล่มให้ความรู้เกี่ยวกับสิ่งต่างๆ รอบตัว เช่น สัตว์ สิ่งของ หรือธรรมชาติรอบตัว
หนังสือภาพเหมาะสำหรับเด็กทุกวัย โดยเฉพาะเด็กเล็กตั้งแต่แรกเกิดจนถึงวัยอนุบาล ควรเลือกหนังสือที่มีภาพประกอบที่สวยงาม เนื้อหาเหมาะสมกับวัย และทำจากวัสดุที่ปลอดภัยสำหรับเด็กนะคะ

15. Busy Board
Busy board หรือกระดานไม้เสริมทักษะ เป็นของเล่นที่ออกแบบมาเพื่อกระตุ้นการเรียนรู้และพัฒนาทักษะต่างๆ ของเด็กเล็ก โดยมีกิจกรรมหลากหลายที่ช่วยให้เด็กๆ ได้ฝึกฝนทักษะต่างๆ ไปพร้อมๆ กับการเล่นอย่างสนุกสนาน เช่น ติดกระดุม ผูกเชือก เปิด-ปิดบานพับ หมุนเฟือง หมุนเข็มนาฬิกา ล็อกและปลดล็อกตัวล็อก ช่วยพัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็กและการประสานงานระหว่างมือและตา
การสัมผัสพื้นผิวต่างๆ เช่น ไม้ โลหะ หรือผ้า ช่วยกระตุ้นพัฒนาการทางประสาทสัมผัส การทดลองเปิดปิดไฟ หรือกดปุ่มที่มีเสียง ช่วยให้เด็กๆ เรียนรู้เรื่องเหตุและผลอีกด้วย
Busy Board เป็นของเล่นที่เหมาะสำหรับเด็กวัย 1-3 ขวบ ซึ่งเป็นช่วงวัยที่เด็กๆ กำลังเรียนรู้และพัฒนาทักษะต่างๆ อย่างรวดเร็ว การเล่นกับ Busy Board จะช่วยส่งเสริมพัฒนาการของเด็กๆ ในด้านต่างๆ ให้เป็นไปอย่างเหมาะสมค่ะ
หวังว่าไอเดียหยุดลูกติดจอ ที่เรานำมาฝาก จะช่วยให้ลูกน้อยได้สนุกกับ ของเล่นสร้างสรรค์ ที่ช่วยเสริมสร้างพัฒนาการเด็กผ่านการเล่นรูปแบบต่างๆ และเพื่อส่งเสริมการเล่นอย่างสร้างสรรค์ ควรสร้างสภาพแวดล้อมที่ปลอดภัย และคุณพ่อคุณแม่ควรมีส่วนร่วมในการเล่นกับลูก เพราะของเล่นที่ดีที่สุดของเด็กก็คือคุณพ่อคุณแม่นั่นเองค่ะ
ที่มา : 365daysofnoscreens , bigjigstoys
บทความอื่นๆ ที่น่าสนใจ
20 กิจกรรมพัฒนาสมองลูกน้อย ปลดล็อคพลังสมองลูกวัยเตาะแตะ
ของเล่นที่ดี เลือกยังไง? ให้เหมาะกับพัฒนาการลูกแต่ละช่วงวัย
10 ที่เที่ยวปิดเทอม 2568 กิจกรรมแน่น ทั้งเล่น ทั้งเรียนรู้ เด็กๆ ต้องเลิฟ
มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย
ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!