ลูกมีปัญหา เพราะพ่อแม่ยุคใหม่เลี้ยงลูกไม่เป็นจริงหรือ

lead image

ลูกมีปัญหา เพราะพ่อแม่ยุคใหม่เลี้ยงลูกไม่เป็นจริงหรือ คงเป็นคำถามที่เกิดขึ้นในใจของพ่อแม่หลาย ๆ คน แต่ส่วนใหญ่การเลี้ยงดูเกิดจากความเคยชิน แต่ความเคยชินนั้นหากเป็นเรื่องที่เหมาะสมกับเข้าใจกันในทางที่ถูกมักจะไม่เกิดปัญหา แต่ปัญหาการเลี้ยงดูมักจะเกิดจากความเข้าใจผิดหรือความไม่เข้าใจกันมากกว่าคือ ต้นตอของลูกมีปัญหา อย่างแท้จริง

ลูกมีปัญหา เพราะพ่อแม่ยุคใหม่เลี้ยงลูกไม่เป็นจริงหรือ

คำว่า "เลี้ยงลูก" สำหรับแต่ละครอบครัวนั้นย่อมแตกต่างกัน  การเลี้ยงลูกจึงไม่มีกฎเกณฑ์ตายตัวว่าจะต้องเลี้ยงเช่นไร จึงจะถูกต้อง  การเลี้ยงลูกเป็นทั้งศาสตร์และศิลป์ขึ้นอยู่กับปัจจัยและสภาพแวดล้อมของแต่ละครอบครัว แม้ว่าชื่อบทความ ลูกมีปัญหา พ่อแม่ยุคใหม่เลี้ยงลูกไม่เป็นจริงหรือ  ครั้งนี้จะฟังดูรุนแรงไปบ้าง แต่มิได้เจตนาจะว่ากล่าวคุณพ่อคุณม่นะคะว่าเลี้ยงลูกไม่เป็น  แต่สิ่งที่ต้องการนำเสนอนั้น

ต้องการให้คุณพ่อคุณแม่มองในแง่มุมของสังคมในปัจจุบันที่เปลี่ยนแปลงไปอย่างสิ้นเชิงจากในสมัยที่เรา ๆ ท่าน ๆ  ยังเป็นเด็กตัวเล็กๆกันอยู่  จะบอกว่า  “การเลี้ยงลูกไม่เป็น” นั้น  เกิดจากการ “ปรับตัวไม่ทัน” ใช่หรือไม่  เป็นคำถามฝากคิดสะกิดใจ  ต้องยอมรับว่าสังคมเปลี่ยนแปลงไปจากอดีตมาก  ประกอบกับบางสถานการณ์เป็นสิ่งที่ควบคุมไม่ได้อีกด้วย  แบบนี้จะเลี้ยงลูกอย่างไร  คงเกิดคำถามขึ้นในใจใช่ไหมคะ

คำแนะนำ การเลี้ยงลูก : แก้ปัญหา "พ่อแม่เลี้ยงลูกไม่เป็น"

การเปลี่ยนแปลงสภาพสังคมอย่างสิ้นเชิงจากในอดีตจนอาจทำให้พ่อแม่ปรับตัวไม่ทัน แน่นอนว่าหากปรับตัวไม่ทัน ไม่เข้าใจการเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นหรือไม่พยายามเรียนรู้หรือทำความเข้าใจสิ่งแวดล้อมใหม่ ๆ ที่เกิดขึ้น ผลกระทบย่อมส่งผลถึงลูกอย่างแน่นอน  คำแนะนำการเลี้ยงดูลูก จากคุณหมอ  ผศ.นพ.ชาญวิทย์  พรนภดล  หน่วยจิตเวชเด็กและวัยรุ่นภาควิชาจิตเวชศาสตร์  ได้ให้คำแนะนำไว้ ดังนี้

ปัญหาเลี้ยงลูกไม่เป็น

พ่อแม่อ่านหนังสือมากและรู้วิธีเลี้ยงลูก แต่ไม่มีโอกาสนั้นเพราะ  ไม่มีเวลา ไม่ได้พ่อแม่เลี้ยงลูกเอง ต้องให้ปู่ย่าตายายเป็นผู้เลี้ยงดูและมักจะถูกปฏิเสธหากให้คำแนะนำการเลี้ยงดูเด็กแก่ท่าน   เพราะมีความคิดเห็นแรวมถึงแนวทางการเลี้ยงดูที่ต่างกัน

วิธีแก้ปัญหา

เมื่อเวลามีจำกัด พ่อแม่ต้องมีเวลาคุณภาพ และมีเวลาในปริมาณที่เหมาะสมเพียงพอให้กับลูก คือ  คุณพ่อคุณแม่ต้องแบ่งเวลาจากการทำงาน มาให้เวลาแก่ลูกด้วยการทำกิจรรมต่าง ๆ ร่วมกัน พูดคุย  อบรมสั่งสอน  แลกเปลี่ยนความคิดเห็น  ทำแบบสบาย ๆ คุยกันไป  ในระหว่างทำกิจกรรมร่วมกัน เช่น ทำอาหาร  ไปท่องเที่ยว คุยกัน เพลิน ๆ ตอนนั่งรถ คุยกันในบรรยากาศที่ผ่อนคลาย

เมื่อลูกมีปัญหา การพูดคุยถึงปัญหาไม่ว่าเรื่องใดก็ตาม ไม่ว่าจะเป็นเรื่องเรื่องเรียน เรื่องเพื่อน  คุยกันสบาย ๆ แบบเล่าสู่กันฟัง  ปัญหาการเลี้ยงลูกไม่เป็น จะเริ่มเข้าสู่จุดที่คลี่คลาย หากตั้งหน้าตั้งตาจ้องจับผิด คิดว่าลูกเป็นเหมือนนักโทษแบบนี้ความรู้สึกคงแย่แน่ๆ สำหรับลูก

ปัญหาเลี้ยงลูกไม่เป็น

ลูกมีปัญหา ลูกดื้อ  ไม่เชื่อฟัง  ก้าวร้าว เพราะเริ่มมีความเป็นตัวของตัวเอง โดยเฉพาะเมื่อลูกเริ่มเข้าสู่วัยรุ่น วัยว้าวุ่น แต่ยังคาบเกี่ยวกับระหว่างความเป็นเด็กกับความอยากเป็นผู้ใหญ่  ประกอบกับสมองส่วนหน้า คือ ส่วนของการพัฒนาเหตุผลยังทำงานได้ไม่เต็มที่  บวกกับฮอร์โมนตามช่วงวัยที่พลุ่งพล่าน  อาจทำให้ลูกดูผลีผลาม เกินห้ามใจไปบ้าง  ขอบอกว่า เป็นพัฒนาการตามช่วงวัยค่ะ  คุณพ่อคุณแม่สามารถปรับได้ไหม ตักเตือนได้หรือไม่ คุณหมอมีคำแนะนำดี ๆ สรุปได้ดังนี้

วิธีแก้ปัญหา

  • พ่อแม่ต้องมีสติ จะได้มีเหตุผล  เวลาที่พูดกับลูกจะเรียบเรียงคำพูดออกมา ใช้คำที่ไม่กระทบกระเทือนใจ  ตรงนี้สำคัญมากนะคะ
  • การพูดคุยต้องดูจังหวะอารมณ์ของลูกด้วย
  • ที่สำคัญเริ่มจากการฟังลูกก่อน และอยู่ฝ่ายเดียวกับลูกก่อน เมื่อลูกเริ่มเย็นลงเพราะเห็นว่าพ่อแม่รับฟังเขาอย่างตั้งใจ จึงค่อยเริ่มแนะนำทางออกที่เหมาะสมโดยอาจจะพูดในมุมมองของพ่อแม่  หรือปัญหาที่พ่อแม่เคยประสบพบเจอในช่วงวัยเดียวกับลูก จะทำให้ลูกจะเกิดความสบายใจและรู้ว่าพ่อแม่เข้าใจเขา
  • สิ่งสำคัญสำคัญพ่อแม่อย่ายึดความคิดตัวเองเป็นหลัก และคิดว่าลูกต้องทำตามที่ตนเองคิดเท่านั้น แบบนี้ไม่ดีแน่ ๆ เท่ากับคุณพ่อคุณแม่ได้ปลูกฝังนิสัยเอาแต่ใจตนเองให้กับลูกผ่านการกระทำของตนเอง ซึ่งไม่ใช่แบบอย่างที่ดีเท่าใดนัก

ปัญหาเลี้ยงลูกไม่เป็น

ลูกทำผิดไม่ยอมรับผิด แบบนี้ทำอย่างไร

วิธีแก้ปัญหาการเลี้ยงลูก

ถ้าจะสอนลูกให้รู้จักขอโทษคนอื่นเมื่อทำผิด  สิ่งสำคัญพ่อแม่ต้องเป็นแบบอย่าง โดยการขอโทษลูกหากพ่อแม่ทำผิด เข้าใจค่ะว่าในสังคมไทยบ้านเรา อาจจะถือว่าไม่เหมาะที่พ่อแม่จะต้องมาขอโทษลูก แบบนั้นเกิดจากเราทิฐิเกินไปหรือไม่ แบบนี้ก็ไม่ใช่เรื่องแปลกหากลูกจะทำอย่างพ่อแม่ทำกับตนเอง

ถ้าพ่อแม่เปลี่ยนวิธีคิดว่าการขอโทษเป็นแบบอย่างที่ดี เท่ากับเรากำลังปลูกฝังนิสัยที่ดีให้กับลูก น่าจะได้ผลดีกว่านะคะ นอกจากขอโทษลูกเพื่อเป็นตัวอย่าง

ไม่ว่าพ่อจะทำผิดกับแม่  แม่จะทำผิดกับพ่อ การกล่าวขอโทษก็เป็นสิ่งที่ดี  และเป็นแบบอย่างที่ดีให้กับลูกและทุกคนในครอบครัว ช่วยลดปัญหาการเลี้ยงลูกอย่างได้ผล

  คำขอโทษ

  คำขอบคุณ

ไม่ต้องเสียเงินแต่สิ่งที่ได้  มันดีต่อใจจริง ๆค่ะ

ปัญหาเลี้ยงลูกไม่เป็น

พ่อแม่ไม่ค่อยชมลูก  ทำให้ลูกไม่เข้าใจว่าสิ่งที่เขาทำนั้น  พ่อแม่ดีใจหรือภูมิใจหรือไม่อาจเกิดความน้อยเนื้อต่ำใจก็ได้นะคะ

วิธีแก้ปัญหาการเลี้ยงลูก

พ่อแม่ไทยไม่ค่อยชมลูกเพราะกลัวลูกเหลิง แต่จริง ๆ แล้ว คำชม ถ้าอยากให้ลูกมีพฤติกรรมที่ดี

คำชมเป็นแรงเสริมที่ต้องมี  มีองค์ประกอบ 3 ประการ

1.ชมที่พฤติกรรม เช่น ลูกสอบได้คะแนนดี  ให้ชมลูกว่าเพราะลูกขยัน  ตั้งใจเรียน จึงทำให้ลูกสอบได้คะแนนดี เพื่อให้เขารู้ว่า พฤติกรรมเช่นนี้นะ  ที่ทำให้เขาประสบความสำเร็จ  เป็นการตอกย้ำพฤติกรรมดีแก่ลูก

2.พ่อแม่รู้สึกอย่างไรเมื่อลูกทำเช่นนั้น เช่น  ลูกสอบได้คะแนนดี  พ่อแม่ภูมิใจในตัวลูกมากนะจ๊ะ บอกให้ลูกรู้ว่า พ่อแม่รู้สึกชื่นชมยินดีไปกับลูกด้วย ลูกจะเกิดความภาคภูมิใจและมั่นใจในการกระทำของตนเอง

3.คำชมต้องทำทันทีที่เกิดพฤติกรรมนั้น ๆ ด้วย เพราะลูกจะได้เข้าใจโดยไม่ต้องอธิบายไม่ยากและไม่ง่าย  หากต้องปรับเปลี่ยนวิธีเลี้ยงเริ่มต้นด้วยวิธีคิดของพ่อแม่

การเลี้ยงลูกในยุคสมัยปัจจุบันนี้เลี้ยงยากกว่าในสมัยก่อนจริง ๆ จึงเกิดเป็นปัญหาการเลี้ยงลูกขึ้นมา เพราะสิ่งล่อตาล่อใจ โดยเฉพาะสื่อต่าง ๆ ที่ถาโถมเข้ามาพ่อแม่ไหนจะต้องทำงานเวลาที่จะมาใส่ใจดูแลอาจไม่ค่อยมี แต่อย่างไรก็ตาม ขอให้ช่วงเวลาที่พ่อแม่อยู่กับลูก  กอดลูก พูดคุย ทำให้ลูกสบายใจและรับรู้ได้ถึงความรักของพ่อแม่ที่มีต่อเขา

ลูกที่มีภาพความรักของพ่อแม่พิมพ์อยู่ในใจ  ส่วนใหญ่ลูกจะไม่มีปัญหา เพราะเขาจะมีความเข้มแข็ง และความอบอุ่นทางใจที่เพียงพอ และไม่ต้องร้องขอจาก

คนภายนอกครอบครัว  ลดปัยหาพ่อแม่เลี้ยงลูกไม่เป็น แบบได้ผลดีจริงๆ ค่ะ

รักลูกด้วยความเข้าใจ เพิ่มสายใยความผูกพัน

บทความอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง

เลี้ยงลูกคาดหวังมากไป ระวังลูกป่วยเป็น “ฮิคิโคโมริ” (Hikikomori)

ลูกทำผิดพ่อแม่ให้ท้าย ความล้มเหลวในการเลี้ยงลูก ทำลูกแยกแยะผิดถูกไม่เป็น

วิธีพัฒนาความฉลาดให้ลูก เลี้ยงลูกให้โตไปฉลาด เติบโตอย่างหัวไว อย่าลืม! ไอคิว อีคิว เอ็มคิว

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!

app info
get app banner