“ไข้ละอองฟาง” คืออะไร ทำไมเด็กเป็นเพิ่มขึ้นทุกปี

คุณพ่อคุณแม่เคยได้ยินชื่อโรค “ไข้ละอองฟาง” กันบ้างไหมคะ? มีหลายคนสงสัยว่าโรคนี้เป็นอย่างไร มีไข้จากการติดเชื้อหรือเปล่า? แล้วเกี่ยวอะไรกับฟาง? แท้จริงแล้วโรคนี้เป็นโรคภูมิแพ้ชนิดหนึ่ง เรามาทำความรู้จัก“ไข้ละอองฟาง”ไปพร้อมๆ กันค่ะ

ไข้ละอองฟางคืออะไร?

ไข้ละอองฟาง หรือ Hay fever เป็นอีกชื่อหนึ่งของ “โรคจมูกอักเสบจากภูมิแพ้” หรือที่เราเรียกกันง่ายๆว่า “โรคแพ้อากาศ” นั่นเองค่ะ สาเหตุที่ชื่อไข้ละอองฟาง เพราะแปลมาจากชื่อภาษาอังกฤษว่า Hay fever ซึ่งในประเทศแถบตะวันตก สารก่อภูมิแพ้ส่วนใหญ่จะเป็น ละอองจากฟาง หญ้าแห้ง ดอกหญ้า หรือต้นหญ้า ทำให้ผู้ป่วยโรคนี้ในประเทศดังกล่าวมักมีอาการในช่วงฤดูที่มีละอองเกสรเยอะๆ เช่นฤดูใบไม้ผลิ ส่วนในประเทศไทยของเราสารก่อภูมิแพ้ที่พบบ่อยที่สุดคือ ไรฝุ่น ผู้ป่วยโรคไข้ละอองฟางจึงสามารถมีอาการได้ทั้งปี โรคนี้สามารถพบได้ทั้งเด็กและผู้ใหญ่ โดยมักแสดงอาการหลังอายุ 2 ขวบค่ะ

สารก่อภูมิแพ้ที่ทำให้เกิดไข้ละอองฟางมีอะไรบ้าง?

สารก่อภูมิแพ้ที่อยู่ในอากาศ เช่น ไรฝุ่น แมลงสาบ ละอองเกสรดอกไม้ รังแคสัตว์ เช่น แมว สุนัข และเชื้อรา สามารถทำให้เกิดอาการของไข้ละอองฟางได้ โดยผู้ป่วยโรคนี้จะมีความผิดปกติของระบบภูมิคุ้มกันของร่างกายต่อสารก่อภูมิแพ้ เมื่อไปสัมผัสสารดังกล่าวจะทำให้มีอาการจมูกอักเสบขึ้นมาได้อย่างรวดเร็ว

ปัจจุบันพบว่ามีเด็กเป็นไข้ละอองฟางกันมากขึ้น มีการศึกษาวิจัยพบว่าอาจเกิดจากมลภาวะในอากาศที่เพิ่มขึ้น รวมทั้งสภาวะโรคร้อนค่ะ

อาการของไข้ละอองฟางเป็นอย่างไร?

ผู้ป่วยโรคไข้ละอองฟางจะมีอาการทางจมูกอย่างน้อย 2 ใน 4 อาการต่อไปนี้คือ จาม คันจมูก คัดจมูก และมีน้ำมูกใส ๆ นอกจากนี้อาจมีอาการคันตา ตาแดง น้ำตาไหล หรือหายใจหอบเหนื่อยร่วมด้วยได้

โดยอาการเหล่านี้จะเป็น ๆ หาย ๆ เรื้อรัง และอาจมีสังเกตได้ว่ามีปัจจัยกระตุ้นให้เกิดอาการชัดเจน เช่น เดินในสนามหญ้า แล้วมีอาการจาม มีน้ำมูกขึ้นมาเฉียบพลัน

ทราบได้อย่างไรว่าเป็นโรคไข้ละอองฟาง?

หากลูกมีอาการทางจมูกดังกล่าวข้างต้น ควรปรึกษาคุณหมอผู้เชี่ยวชาญด้านโรคภูมิแพ้เพื่อยืนยันการวินิจฉัยโรค โดยคุณหมอจะทำการถามประวัติและตรวจร่างกายเพิ่มเติม แล้วจึงทำการทดสอบภูมิแพ้ ซึ่งมี 2 วิธี คือ การทดสอบภูมิแพ้ทางผิวหนัง (skin test) และการตรวจเลือดเพื่อหา IgE ที่จำเพาะต่อสารก่อภูมิแพ้ (specific IgE)

การรักษาโรคไข้ละอองฟางทำได้อย่างไร?

เมื่อได้รับการวินิจฉัยโรคที่แน่นอนและทราบสารก่อภูมิแพ้ที่กระตุ้นให้เกิดอาการแล้ว คุณหมอจะแนะนำข้อควรปฏิบัติเพื่อหลีกเลี่ยงหรือควบคุมสารก่อภูมิแพ้ที่มีอยู่ในสิ่งแวดล้อมรอบตัวให้เหลือน้อยที่สุดตามชนิดสารก่อภูมิแพ้ และให้ยาที่ช่วยลดอาการจมูกอักเสบจากภูมิแพ้ เช่น ยาต้านฮีสตามีน ยาลดอาการคัดจมูก ยาสเตียรอยด์พ่นจมูก หากยังควบคุมอาการไม่ได้คุณหมออาจพิจารณารักษาด้วยการฉีดวัคซีนภูมิแพ้ หรือ การผ่าตัด

จะสังเกตได้ว่าไข้ละอองฟาง เป็นโรคชื่อขึ้นต้นว่า “ไข้” ซึ่งไม่ได้เกิดจากการติดเชื้อ และไม่ได้มีไข้จริงๆ แต่ถ้าผู้ป่วยมีอาการไข้ร่วมด้วยมักจะเกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียแทรกซ้อนในโพรงจมูก หรือไซนัสอักเสบ ซึ่งมักจะมีน้ำมูกสีเหลืองเขียวร่วมด้วย ซึ่งหากมีอาการเช่นนี้ก็ควรรีบไปพบคุณหมอเพื่อรับการรักษาด้วยยาปฏิชีวนะด้วยนะคะ

เรื่องที่น่าสนใจอื่นๆ

ลูกเป็นหวัดบ่อยๆจากการติดเชื้อหรือแพ้อากาศ

มารับมือกับโรคภูมิแพ้ของลูกในฤดูหนาวกันดีกว่า

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!

บทความโดย

รศ. พญ. รวีรัตน์ สิชฌรังษี

ไข้ละอองฟาง

เรื่องแนะนำ