ยาป้ายตาทารกแรกเกิด หมอป้ายตาลูกทำไม เกิดอะไรขึ้นบ้างในห้องคลอด

สิ่งที่หมอต้องทำกับทารกแรกเกิดหลังคลอดออกมาแล้ว มีอะไรบ้าง การดูแลเด็กแรกเกิดในห้องคลอด

ยาป้ายตาทารกแรกเกิด หมอป้ายตาลูกทำไม

แม่รู้ไหม ทำไมหมอต้องป้ายตาลูก ยาป้ายตาทารกแรกเกิด คืออะไร นอกจากนี้ หมอต้องทำอะไรกับทารกแรกเกิดบ้าง

ยาป้ายตา ทารกแรกเกิด4

การดูแลทารกแรกเกิดในห้องคลอด

ผศ.นพ.เมธาพันธ์ กิจพรธีรานันท์ สูติแพทย์ อธิบายว่า หลังการคลอด ทารกแรกเกิดตัวน้อย ๆ ต้องปรับตัวครั้งยิ่งใหญ่ จากที่เคยอยู่ในท้องของแม่ ในครรภ์มารดาไม่ต้องหายใจเอาอากาศเข้าสู่ปอดและถุงลม ไม่ต้องมีการควบคุมอุณหภูมิ พอมีการหายใจครั้งแรกเกิดขึ้น มีอากาศไหลเวียนเข้าสู่ถุงลมผ่านมาทางหลอดลม แลกเปลี่ยนก๊าซเกิดขึ้น ดังนั้น หากทารกหายใจไม่ปกติอาจจำเป็นต้องมีการช่วยเหลือ เช่น ให้ออกซิเจน ใส่หน้ากากครอบปากและจมูก

ส่วนการตัดสายสะดือ ก็คือการปรับเปลี่ยนจากระบบไหลเวียนโลหิตเดิม ให้เหมือนผู้ใหญ่ คือการบีบตัวของหัวใจส่งเลือดเสียไปฟอกที่ปอดและส่งเลือดดีไปเลี้ยงส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย

สิ่งที่หมอ พยาบาลเช็คลูกทันทีหลังคลอด

แรกเกิดทันที ผู้ทำคลอดจะช่วยดูดเมือกและสารคัดหลั่งต่าง ๆ ที่ค้างในช่องปากและโพรงจมูกออกด้วยลูกยางแดง เพื่อเปิดทางให้เด็กทารกสามารถหายใจเอาอากาศเข้าสู่หลอดลม ซึ่งเด็กทารกก็จะหายใจเองเป็นครั้งแรกของชีวิตได้
ต่อมา ก็จะมีการกระตุ้นให้เด็กทารกร้องโดยการดีดที่ฝ่าเท้าหรือเกาหลังเด็กขึ้น ๆ ลง ๆ เป็นการกระตุ้นให้เด็กตื่นตัวและร้องเพื่อสูดเอาอ็อกซิเจนเข้าปอดได้เต็มที่
มีการเช็ดตัวเด็กทารกให้แห้งด้วยผ้าสะอาดเพื่อลดการสูญเสียความร้อน เนื่องจากทารกจะยังควบคุมอุณหภูมิไม่ค่อยดี แล้วห่อผ้าให้มิดชิดหรือให้นอนในตู้อบเพื่อรักษาอุณหภูมิให้คงที่นั่นเอง
โดยทั่วไปทางเจ้าหน้าที่จะสังเกตอาการอย่างใกล้ชิดในช่วง 2 ชั่วโมงแรก แล้วจึงนำส่งทารกคืนให้มารดาต่อไป

ยาป้ายตา ทารกแรกเกิด1

อ่านทำไมหมอต้องใช้ยาป้ายตาทารกแรกเกิด หน้าถัดไป

ทำไมหมอต้องใช้ยาป้ายตาทารกแรกเกิด

ภญ.กษมา กาญจนพันธุ์ คุณแม่ผู้มีดีกรีปริญญาโทด้านเภสัชศาสตร์ บอกไว้ว่า ดวงตาเป็นสิ่งสำคัญที่เชื่อมโยงตัวทารกแรกเกิด เข้ากับโลกรอบตัว ซึ่งความสามารถในการมองเห็นของลูก เป็นจุดเริ่มต้นสู่พัฒนาการที่ดีด้านต่าง ๆ ต่อไป

โรคเยื่อตาอักเสบในทารก

โรคเยื่อตาอักเสบในทารก พบได้บ่อยในช่วงหนึ่งเดือนแรกของชีวิต อาจเป็นสาเหตุสำคัญของอาการตาบอดในเด็กแรกเกิด เด็กที่ติดเชื้อจะมีอาการหนังตาและเยื่อตาบวมแดง และขี้ตาเป็นหนอง

ยาป้ายตาทารกแรก เกิด2

สาเหตุของโรคเยื่อตาอักเสบในทารก

เกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียหรือไวรัส
เชื้อก่อโรคที่พบได้บ่อยที่สุดและทำให้เกิดอาการรุนแรงจนทำให้ตาบอด คือ หนองในและหนองในเทียม เป็นเชื้อโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์
ทารกจะได้รับเชื้อมาจากช่องทางคลอดของแม่ที่ติดเชื้อ

ยาป้ายตาเด็กแรกเกิดป้องกันการติดเชื้อ

เพื่อป้องกันการติดเชื้อ หมอและพยาบาลจะหยอดหรือป้ายตายาปฏิชีวนะในเด็กแรกเกิดทุกคน โดยยาป้ายตาที่แนะนำให้ใช้ ได้แก่

1% silver nitrate solution
1% tetracycline ointment
0.5% erythromycin ointment

ทั้งนี้ ผลข้างเคียงของการใช้ยาป้ายตาทารกแรกเกิด คือ หนังตาและเยื่อบุตาบวมแดงร้อน โดยทั่วไป เกิดภายใน 24 ชั่วโมง และหายได้เองใน 48 ชั่วโมง แต่ไม่เป็นอันตรายกับดวงตาของเด็ก

ยาป้ายตาทารกแรก เกิด3

หากคุณแม่พบว่า เมื่อกลับบ้านแล้ว ลูกมีเปลือกตาและเยื่อบุตาบวมแดง มีขี้ตาสีเหลือง หรือสีเขียวคล้ายหนอง ให้รีบพาลูกไปหาคุณหมอทันที เพราะบางครั้งอาการของโรคอาจยังไม่แสดงตอนลูกอยู่โรงพยาบาล

ในกรณีการติดเชื้อหนองใน จะเริ่มแสดงอาการในวันที่ 2-5 หลังคลอด
ส่วนการติดเชื้อหนองในเทียมอาการจะเกิดขึ้นช้ากว่าประมาณ 5-14 วันหลังคลอด

วิธีป้องกันการติดเชื้อโดยการใช้ยาปฏิชีวนะหยอดหรือป้ายตาเด็กแรกเกิด เป็นวิธีการที่ปลอดภัย สะดวก สามารถทำได้ทุกราย ราคาไม่แพง และยังลดอัตราการติดเชื้อได้ด้วย

ยาป้ายต าทารกแรกเกิด5

สำหรับทารกแรกเกิด ดวงตาเป็นสิ่งสำคัญที่เชื่อมโยงทารกกับโลกรอบ ๆ ตัว ความสามารถในการมองเห็นที่ดีคือจุดเริ่มต้นนำไปสู่พัฒนาการที่ดีในด้านต่าง ๆ เช่น ทำให้การประสานงานของมือและตามีประสิทธิภาพ ทำให้เกิดความอยากรู้อยากเห็น เกิดการเรียนรู้อย่างต่อเนื่อง ซึ่งจะเป็นตัวกระตุ้นพัฒนาการทางสมองของลูก และนำไปสู่การพัฒนาทางด้านกายภาพอื่น ๆ ทั้งการนั่ง คว่ำ คลาน หรือการเดิน
การเรียนรู้ทางการมองเห็นเป็นสัดส่วนสูงถึง 80% เมื่อเทียบกับการเรียนรู้จากทางอื่น เช่น จากการได้ยิน การได้กลิ่น การรับรู้รส และการสัมผัส ดังนั้น เด็กที่มีปัญหาในการมองเห็น จะส่งผลให้การเรียนรู้ถูกจำกัด พัฒนาการไม่ดีเท่าที่ควร และจะเป็นสาเหตุของปัญหาต่าง ๆ ในอนาคต เช่น ขาดความมั่นใจ เป็นเด็กที่มีปมด้อย และมีปัญหาได้
พัฒนาการของระบบการมองเห็นจะเป็นไปอย่างสมบูรณ์ได้นั้น ส่วนประกอบของดวงตาจะต้องสมบูรณ์ทั้งรูปร่างและการทำงาน และจอตาของทารกต้องถูกกระตุ้นด้วยภาพที่คมชัด ดังนั้น สาเหตุที่ทำให้ภาพที่เข้าสู่จอตาไม่คมชัด ได้แก่
– ทารกที่มีภาวะสายตาผิดปกติ (ไม่ว่าจะสายตาสั้นมาก ยาวมาก หรือเอียงมาก ก็ทำให้ภาพที่จอตาไม่ชัด)
– มีภาวะหนังตาตก
– ต้อกระจกในทารก หรือแม้แต่กระจกตา (ตาดำ) เป็นฝ้าขาว ซึ่งเป็นผลจากโรคเยื่อตาอักเสบจากการติดเชื้อหนองใน หรือกระจกตาติดเชื้อ จะทำให้พัฒนาการของระบบการมองเห็นเกิดขึ้นได้ไม่ดี

ที่มา

คณะแพทย์ศาสตร์ ศิริราชพยาบาล

บทความอื่น ๆ ที่น่าสนใจ

ทารกแรกเกิดเสี่ยงเป็นโรคอะไรบ้าง ปัญหาที่พบบ่อยในทารกแรกเกิด แม่ต้องรู้และระวังลูกน้อยเอาไว้

ไม่อยากให้ลูกต้องป่วยบ่อย ต้องสอนลูกให้ทำแบบนี้

ไม่อยากให้ลูกพิการ ตั้งแต่ยังไม่คลอด แม่ท้องต้องเลี่ยง 5 เรื่องนี้

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!