6 สาเหตุความเจ็บปวดระหว่างคลอด

6 สาเหตุความเจ็บปวดระหว่างคลอด

หลากวิธีผ่อนคลายเพื่อใช้บรรเทาความเจ็บปวดระหว่างคลอด เมื่อสัญญาณเตือนความเจ็บจริงใกล้คลอดแล้ว อาการต่าง ๆ จะปรากฎให้เห็นไม่ว่า ปากมดลูกเริ่มเปิด อาการน้ำเดิน และที่สำคัญเจ็บท้องคลอดลูก คุณแม่มือใหม่ที่ยังไม่เคยลิ้มลองประสบการณ์คลอดลูกคงแอบกังวลเกี่ยวกับความเจ็บปวดระหว่างคลอดกันใช่ไหมคะ มาดูกันว่า ความเจ็บปวดระหว่างคลอด มีสาเหตุมาจากปัจจัยใดบ้างและมีวิธีการบรรเทาความเจ็บปวดระหว่างคลอดอย่างไร ติดตามอ่าน

6 สาเหตุความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ความเจ็บปวดในระหว่างคลอดมีสาเหตุร่วมกันหลายอย่าง  ทั้งทางร่างกายและจิตใจ  ซึ่งสาเหตุความเจ็บปวดเหล่านี้หลาย ๆ อย่างสามารถทำให้บรรเทาเบาบางลงได้  มาดูกันว่า 6 สาเหตุความเจ็บปวดระหว่างคลอดมีอะไรบ้าง

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดสาเหตุที่ 1 :ความรุนแรงในการหดรัดตัวของมดลูก

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ความรุนแรงของการหดรัดตัวของมดลูก  เป็นความเจ็บปวดที่เกิดจากกล้ามเนื้อมีการหดรัดตัว โดยมีการกระตุ้นเส้นประสาทที่รับรู้ความเจ็บปวด  ความเจ็บปวดนี้ยังเกิดจากการยืดขยายของปากมดลูก  และการยืดขยายของกล้ามเนื้อมดลูกส่วนล่างด้วย

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดสาเหตุที่ 2 : ขนาดของทารก

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ขนาด  รูปร่าง และตำแหน่งของทารก  มีความสัมพันธ์กับกระดูกเชิงกรานของคุณแม่ค่ะ  หากคุณแม่มีอุ้งเชิงกรานที่กว้างจะช่วยให้คลอดลูกได้ง่าย และเจ็บปวดน้อยกว่า  ถ้าทารกมีขนาดใหญ่มาก การคลอดจะยากขึ้นและสร้างความเจ็บปวดให้กับคุณแม่มากขึ้นอีกด้วย ซึ่งหากทารกตัวใหญ่มากคุณหมออาจจะต้องทำการผ่าคลอด

บทความแนะนำ  7 สาเหตุที่ทำให้แม่ท้องคลอดยาก

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดสาเหตุที่ 3 :ท่าทางในการคลอด

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดสัมพันธ์ท่าทางในการคลอดกับแรงโน้มถ่วงของโลก ปัจจุบันการคลอดลูกในประเทศไทยเรานิยมให้อยู่ในท่าราบและหงาย  ซึ่งสะดวกต่อคุณหมอที่ทำคลอด  แต่ที่ดีที่สุดสำหรับการลดความเจ็บปวดคือ ท่าคลานแล้วส่ายสะโพกไปมาหรือท่านั่งยอง ๆ ซึ่งมีแรงโน้มถ่วงช่วยกดให้คลอดง่าย และลดความเจ็บปวดด้วย

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดสาเหตุที่ 4 : การขยายของอุ้งเชิงกราน

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ความสามารถในการขยายเส้นเอ็นของอุ้งเชิงกราน  เนื้อเยื่อและข้อต่อ  ซึ่งจะกระตุ้นเส้นประสาท ที่รับรู้ความเจ็บปวด เช่น  แม่ที่มีอายุมากมักจะมีเส้นเอ็นเชิงกรานที่ขยายได้น้อยลง  สาเหตุนี้ทำให้แม่ตั้งครรภ์ที่มีอายุ 40 ปีขึ้นไป มักจะต้องผ่าตัดคลอด

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดสาเหตุที่ 5 :การยืดขยายของเนื้อเยื่อในช่องคลอด

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ในระยะที่ 2 ของการคลอด  ความเจ็บปวดเกิดจาการยืดขยายของเนื้อเยื่อภายในช่องคลอด  ปากช่องคลอด  และการขยายออกของข้อต่อต่าง ๆ ในเชิงกราน เพราะทารกออกมาถึงช่องคลอดแล้ว

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดสาเหตุที่ 6 : ปัจจัยทางจิตใจ

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ความเจ็บปวดระหว่างคลอดมาจากปัจจัยทางด้านจิตใจ  เช่น  ความกลัว  ความวิตกกังวล  ความกดดัน  รบกวนจิตใจคุณแม่ซึ่งส่งผลกระทบต่อการคลอด  ทำให้คุณแม่เกิดความเจ็บปวดในระหว่างคลอด

บทความแนะนำ  การเปลี่ยนแปลงทางอารมณ์ของแม่ท้องทั้ง 3 ไตรมาส

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

การฝึกหัดเพื่อใช้ผ่อนคลายความตึงเครียด  จะช่วยให้คุณแม่บรรเทาความเจ็บปวดระหว่างคลอดลงได้บ้าง ซึ่งต่างจากคุณแม่ที่มีความเครียดสะสม   จะทำให้กล้ามเนื้อเกร็งตัวอยู่ตลอดเวลาสร้างความเหน็ดเหนื่อย  อ่อนเพลีย  รวมถึงความรู้สึกเจ็บครรภ์มากว่าปกติ ดังนั้นคุณแม่มาฝึกหัดวิธีการผผ่อนคลายทั้งร่างกายและจิตใจ สร้างความสงบทางจิตใจ แล้วร่างกายจะผ่อนคลายได้ตามไปด้วย

หลากวิธีผ่อนคลายเพื่อใช้บรรเทาความเจ็บปวดระหว่างคลอด

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

1. วิธีสงบจิต  ให้หาที่นั่งสบาย ๆ หลับตาลง  ตั้งใจให้จดจ่ออยู่กับลมหายใจเข้า - ออก หายใจตามปกติ สบาย ๆ สัก 2 - 3 นาที หยุดความคิดฟุ้งซ่านทั้งปวง  แม้แต่เรื่องความกังวลในการคลอดลูกนะคะ

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

2. การฝึกเกร็งและคลายกล้ามเนื้อส่วนต่าง ๆ ของร่างกายเป็นส่วน ๆ  เช่น  ให้คุณแม่เกร็งส่วนมือแล้วคลายจากนั้นเกร็งแขนแล้วค่อย ๆ ให้คลายอาการเกร็ง

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

3. การฝึกให้คุณแม่เกร็งกล้ามเนื้อบางส่วนไว้  แต่ให้คลายกล้ามเนื้อส่วนอื่น ๆ ของร่างกาย เช่น  ให้แขม่วท้องไว้ แต่ให้ผ่อนคลายความรู้สึกอื่น ๆ ของร่างกาย

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

4. ใช้เสียงคอยพูดให้คุณแม่รู้สึกผ่อนคลาย หรือให้คุณแม่เพ่งไปที่สิ่งใดสิ่งหนึ่ง  โดยละทิ้งความคิดอื่น ๆ ออกไปให้หมด  หรือที่เรียกว่าการทำจิตให้เป็นสมาธิ มักใช้กำหนดลมหายใจเข้า - ออก

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

5. วิธีการใช้จินตนาการเพื่อช่วยให้ส่วนต่าง ๆ ของร่างกายผ่อนคลาย  เช่น  ให้คุณแม่นึกถึงว่าตนเองกำลังนอนอยู่บนชายหาดสบาย ๆ หรือจินตนาการว่ากำลังนั่งเล่นอยู่ใต้ต้นไม้  เป็นต้น  แม้ว่าจะยากเสียหน่อยที่จะจินตนาการแต่ก็ขอให้ลองดูนะคะ อย่างน้อยก็เพื่อให้ความเจ็บปวดระหว่างคลอดบรรเทาลงบ้างสักนิดก็ยังดี

ความเจ็บปวดระหว่างคลอด

6. การนวดหรือใช้มือสัมผัสเบา ๆ เช่น  การลูบท้องหรือสัมผัสส่วนที่เกร็ง  เพื่อให้คุณแม่รู้สึกตัวแและรู้สึกผ่อนคลายกับกล้ามเนื้อส่วนนั้น  หรือให้คุณพ่อช่วยนวดในบริเวณส่วนล่างของก้นกบ หรือบริเวณอื่นที่ปวดเมื่อย  เพื่อให้กล้ามเนื้อได้ผ่อนคลายบรรเทาความเจ็บปวดระหว่างคลอดได้

เรื่องน่ารู้  การนวดผ่อนคลายเพื่อบรรเทาความเจ็บปวดระหว่างคลอด

1. นวดแผ่นหลังไปถึงขา  ทำอย่างนุ่มนวลและนวดเป็นวงกลม  ในระหว่างคลอดถ้านวดเป็นเวลาหลายชั่วโมงให้ใช้แป้งหรือoil ทาที่ผิวหนังด้วยเพื่อป้องกันการระคายเคือง  โดยให้สะโพกของแม่ท้องอยู่ระหว่างเข่าและฝ่ามือของคนนวด  ให้คุณแม่หายใจเข้า - ออกลึก ๆ ใช้ฝ่ามือทั้งสองข้างนวดตามไขสันหลังงมาเรื่อยจนถึงก้นและขาอ่อน นอกจากนี้ให้ใช้นิ้วมือกดในส่วนที่เป็นข้อต่าง ๆ เช่น  ข้อสะโพก  ข้อนิ้วมือ  ข้อนิ้วเท้า

2. นวดบริเวณช่องท้อง  ทำอย่างนุ่มนวล  สัมผัสเบา ๆ ด้วยปลายนิ้วและกดเป็นจังหวะจากด้านหนึ่งของท้องไปอีกด้านหนึ่ง และนวดบริเวณหน้าท้องตอนล่างด้วย

3. นวดบริเวณหน้าขา เนื่องจากแม่ท้องใกล้คลอดมักจะปวดตึงบริเวณหน้าขา  จึงควรนวดให้มีน้ำหนักและนานโดยหมุนเป็นวงกลม

ได้ทราบแล้วนะคะว่าสาเหตุของความเจ็บปวด เจ็บมาก เจ็บน้อยเกิดจากสาเหตุใดได้บ้าง  และมีวิธีการบรรเทาความเจ็บปวดระหว่างคลอดนั้นอย่างไร

ร่วมบอกเล่าและแชร์ประสบการณ์ในช่วงตั้งครรภ์   คลอดบุตร รวมถึงการเลี้ยงดูทารกน้อย  เพื่อเป็นประโยชน์ต่อครอบครัวอื่น ๆ กันนะคะ  หากมีคำถามหรือข้อสงสัย ทางทีมงานจะหาคำตอบมาให้คุณ

อ้างอิงข้อมูลจาก

เอกสาร ดูแลคุณแม่ยามตั้งครรภ์ แผนกสูตินรีเวช  โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ อินเตอร์เนชั่นแนล

หนังสือคู่มือคุณแม่เตรียมตัวก่อนคลอดและการปฏิบัติตนหลังคลอด  ผู้เขียน ปาริชาติ  ชมบุญ

บทความอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง

วิธีการหายใจ 4 ขั้นตอนลดความเจ็บปวดขณะเบ่งคลอด

วิธีบรรเทาความเจ็บปวดขณะคลอด

TAP mobile app

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!

app info
get app banner