theAsianparent Logo

มหาหิงคุ์ คืออะไร ทาปุ๊บลูกหยุดร้องปั๊บจริงไหม ให้ลูกกินได้หรือเปล่า

คุณแม่หลายท่านคงเคยได้ยินชื่อของยา มหาหิงคุ์ กันมาบ้างแล้ว แต่ทราบหรือไม่ครับว่ามันมีสรรพคุณอย่างไร แล้วที่ผู้ใหญ่ในบ้านแนะนำว่าให้หยดใส่น้ำให้เด็กกินนั้น ทำได้หรือไม่ เรามาทำความรู้จักกับมหาหิงคุ์กันครับ

มหาหิงคุ์ คืออะไร ทาปุ๊บลูกหยุดร้องปั๊บจริงไหม ให้ลูกกินได้หรือเปล่า

มหาหิงคุ์ คือ ชันน้ำมันหรือยางที่ได้มาจากหัวรากใต้ดินหรือลำต้นของพืชในตระกูล Ferula เป็นสีเหลืองอมสีน้ำตาลและมีกลิ่นฉุนเป็นเอกลักษณ์เฉพาะตัว มหาหิงคุ์เป็นยาที่รู้จักกันมานานมากแล้ว ไม่เฉพาะแต่ในประเทศไทยเท่านั้น แต่ยังเป็นที่รู้จักและนิยมใช้กันในหลายๆประเทศ โดยในสมัยก่อน มหาหิงคุ์ถูกนำไปใช้สำหรับปรุงแต่งรสชาติอาหาร เป็นยาช่วยย่อย และในบางประเทศหมอพื้นบ้านยังนิยมนำมหาหิงคุ์มาทำเป็นยาล้างพิษได้อีกด้วย

สำหรับการใช้มหาหิงคุ์กับเด็กนั้น ในสมัยก่อนมักจะนิยมนำมหาหิงคุ์มาผสมกับแอลกอฮอล์ก่อนจะนำมาทาท้องเด็ก แต่ปัจจุบันมหาหิงคุ์ที่มีจำหน่ายจะผสมแอลกอฮอล์ลงไปเพื่อให้พร้อมสำหรับใช้งานได้เลย

แก้ท้องอืดสําหรับทารก, มหาหิงค์ vs ไกร๊ปวอเตอร์

สรรพคุณของมหาหิงคุ์

มหาหิงคุ์ มีสรรพคุณมากมายเช่น ใช้ทาภายนอกเพื่อรักษากลาก แก้แมลงกัดต่อย แก้ปวด แก้บวม นอกจากนั้นแล้วกลิ่นของมหาหิงคุ์ยังใช้ในการรักษาโรคหวัด และบรรเทาอาการไอได้อีกด้วยครับ

สำหรับสรรพคุณของมหาหิงคุ์ที่ใช้กับทารกในปัจจุบัน คือนิยมนำมาทาที่หน้าท้อง ฝ่ามือ ฝ่าเท้าของเด็กทารก เพื่อระงับอาการปวดท้อง ท้องอืด พอทาไปสักพักเด็กก็มักจะตดออกมา หรือสำหรับเด็กบางคนที่ร้องไห้ไม่หยุด พอทามหาหิงคุ์ปุ๊บเด็กก็หยุดร้องปั๊บเลยก็มี

อย่างไรก็ตาม ในปัจจุบันยังไม่มีงานวิจัยที่สรุปได้อย่างแน่ชัดว่ากลไกการออกฤทธิ์ของมหาหิงคุ์นั้นเป็นอย่างไร รวมถึงการใช้มหาหิงคุ์ในแง่มุมอื่นนอกจากการใช้ขับลม โดยในยาแผนปัจจุบันมีเฉพาะการใช้มหาหิงคุ์ทิงเจอร์ทาท้องเด็ก เพื่อบรรเทาอาการท้องขึ้น ท้องเฟ้อเท่านั้น

ให้ลูกกินมหาหิงคุ์ได้ไหม

คุณแม่หลายท่านอาจจะเคยได้ยินผู้ใหญ่บางคนบอกว่าให้เอาทิงเจอร์มหาหิงคุ์หยดใส่น้ำ หรือบางคนก็ให้หยดใส่ผ้าแล้วผูกไว้ที่ข้อมือเด็ก ซึ่งในบางครั้งเด็กก็อาจจะเผลอกินเข้าไปด้วย และถึงแม้ว่า ไม่พบการใช้กินในยาแผนปัจจุบัน แต่ที่จริงในยาตำรับของไทย (สำหรับเด็กเล็ก) ที่บรรจุในยาสามัญประจำบ้าน และบัญชียาหลักแห่งชาติ เช่น ยาประสะกะเพรา ก็มีมหาหิงคุ์ประมาณ 8 เปอร์เซ็นต์ ซึ่งตามขนาดรับประทาน ครั้งละ 100-200 มิลลิกรัม จะได้รับมหาหิงคุ์ ประมาณ 8.7-17 มิลลิกรัม ซึ่งนับว่ามากกว่าการหยดทิงเจอร์มหาหิงคุ์ในน้ำ 1-2 หยด แต่อย่างไรก็ดี ก็ไม่แนะนำให้ใช้ทิงเจอร์มหาหิงคุ์โดยวิธีหยดในน้ำ เนื่องจากในทิงเจอร์มหาหิงคุ์นั้นมีแอลกอฮอล์มาก อาจทำให้เด็กได้รับแอลกอฮอล์โดยไม่จำเป็น ซึ่งอาจส่งผลร้ายต่อเด็กได้ สำหรับการผูกข้อมือหรือทาท้อง ก็ควรทำในสถานที่อากาศโปร่ง ถ่ายเทสะดวก เพื่อให้แอลกอฮอล์ระเหยออกไปเจือจางในอากาศโดยเด็กไม่ได้สูดดม

มหาหิงคุ์

คำแนะนำเมื่อใช้มหาหิงคุ์ในเด็ก

  • มหาหิงคุ์ที่มีส่วนประกอบของแอลกอฮอล์ (โดยเฉพาะทิงเจอร์มหาหิงคุ์) ไม่ควรให้เด็กรับประทานในปริมาณมากๆนะครับ เพราะแอลกอฮอล์ที่มีอยู่ในมหาหิงคุ์นั้น หากเด็กได้รับในปริมาณมากก็อาจจะมีผลเสียต่อเด็กได้
  • ถ้านำมหาหิงคุ์มาใช้ทา ควรทาในที่โล่ง อากาศโปร่ง ถ่ายเทสะดวก หรือหลังจากทามหาหิงคุ์ที่ท้องแล้ว หากใช้ผ้าอ้อมห่อบริเวณท้องเด็ก ก็จะทำให้ท้องอุ่น ทำให้ยาออกฤทธิ์ได้ดียิ่งขึ้น
  • ระมัดระวังไม่ให้เข้าตาหรือสัมผัสกับเนื้อบริเวณที่เป็นแผลหรือรอยถลอก
  • ควรเก็บให้พ้นมือเด็ก และไม่ควรเก็บรวมกับยารับประทานตัวอื่นๆ
  • ตรวจดูวันหมดอายุของยาทุกครั้งก่อนนำมาใช้

คุณหมอเด็กบางท่านอาจแนะนำว่า หากลูกไม่มีอาการปวดท้อง ท้องอืด กระสับกระส่าย ก็ไม่จำเป็นต้องใช้ก็ได้ และเมื่อลูกมีอาการท้องอืด ให้เว้นระยะห่างของการกินนมทุก 2 ชม. ไม่ให้นมถี่จนเกินไป และหลังให้นมแล้วให้จับลูกเรอ อุ้มพาดบ่า เพื่อไล่ลม แต่ไม่ได้ห้ามใช้มหาหิงคุ์แต่อย่างใดนะครับ


ข้อมูลอ้างอิง pharmacy.mahidol

บทความอื่นๆที่น่าสนใจ

เช็คด่วน! รูเล็กๆข้างหูของลูก สัญญาณร้ายที่ไม่ควรมองข้าม

เล่นอย่างไร ให้ลูกหัวไว ในช่วงขวบปีแรก

parenttown