แม่ท้องรู้ไว้ ท้องแบบไหนเสี่ยง มดลูกแตก

lead image

มดลูกแตก คืออะไร เกิดขึ้นได้อย่างไร เกิดขึ้นตอนไหน อันตรายต่อแม่และลูกอย่างไร แล้วจะรักษาได้ไหม รวมถึงมีวิธีสังเกตอย่างไร ไขข้องข้องใจโดยคุณหมอ คลิกเลย

ท้องแบบไหนเสี่ยงมดลูกแตก

ภาวะ มดลูกแตก เป็นภาวะอันตรายเกิดขึ้นได้จากหลายสาเหตุ สามารถพบได้ทั้งในสตรีตั้งครรภ์และไม่ได้ตั้งครรภ์ ในกรณีที่ไม่ได้ตั้งครรภ์มดลูกแตกมักเกิดจากแรงภายนอกมากระทำต่อมดลูกอย่างรุนแรง เช่น การทำร้ายร่างกายหรืออุบัติเหตุที่กระทำต่อช่องท้อง เช่น อุบัติเหตุทางรถยนต์ เป็นต้น นอกจากนี้ยังมีกรณีที่เกิดจากแพทย์กระทำ เช่น ภาวะแทรกซ้อนจากการขูดมดลูก การใส่บอลลูนในโพรงมดลูก การส่องกล้องโพรงมดลูกได้ ซึ่งส่งผลให้มีการเสียเลือด มีการติดเชื้อตามมาได้

อย่างไรก็ตามที่พบได้บ่อยกว่าคือ มดลูกแตกในขณะตั้งครรภ์ และมีอันตรายมากกว่าถึงขั้นสูญเสียทารกในครรภ์และมารดาเสียชีวิตได้ เมื่อมีการตั้งครรภ์ในมดลูกปกติจะมีการขยายขนาดตามอายุครรภ์ จนกระทั่งช่วงเจ็บครรภ์คลอดจะมีการบีบตัวของมดลูกเป็นระยะ สม่ำเสมอ ถี่ขึ้นและแรงขึ้น เพื่อให้การคลอดดำเนินไปตามปกติ การแตกของมดลูกขณะตั้งครรภ์เกิดได้ทั้งในการตั้งครรภ์ไตรมาสแรก (ระยะท้องอ่อนๆ) หรือไตรมาสที่สอง สามของการตั้งครรภ์ ระยะท้ายที่เข้าสู่ระยะเจ็บครรภ์คลอด ขึ้นอยู่กับสาเหตุ และปัจจัยเสี่ยงที่พบร่วมด้วย

เกิดจากอะไร

มดลูกแตก สามารถแบ่งสาเหตุได้เป็น 2 ปัจจัยหลัก คือ

  1. มดลูกที่มีพยาธิสภาพหรือความผิดปกติ เช่น มดลูกที่ผิดปกติตั้งแต่กำเนิด อาจมีรูปร่างที่ผิดปกติและขนาดเล็ก เมื่อมีการตั้งครรภ์ขึ้น แต่มดลูกไม่สามารถขยายขนาดได้มากเหมือนมดลูกปกติจึงมีการแตกของมดลูกตามมา หรือมดลูกที่เคยผ่าตัดมาก่อน อาทิเช่น ผ่าตัดเนื้องอกกล้ามเนื้อมดลูก ผ่าตัดคลอดบุตรมาก่อน ซึ่งเมื่อมีการเย็บซ่อมแซมผนังมดลูกจะกลายเป็นแผลเป็นที่ผนังมดลูกซึ่งไม่แข็งแรงเหมือนปกติและขาดความยืดหยุ่น เมื่อมดลูกขยายขนาดตามอายุครรภ์จึงมีโอกาสแตกสูงขึ้น นอกจากนี้ยังมีการตั้งครรภ์ซึ่งอยู่ผิดที่โดยฝังตัวและตั้งครรภ์ในผนังมดลูกบริเวณแผลผ่าตัดคลอดซึ่งมีความบางตัวและทำให้มดลูกแตกตามมาได้
  2. มดลูกปกติที่ไม่มีพยาธิสภาพ แต่การตั้งครรภ์นั้นมีการยืดขยายของมดลูกมากเกินไป เช่น ภาวะทารกตัวโต ภาวะครรภ์แฝดน้ำ (น้ำคร่ำมากกว่าปกติ) ตั้งครรภ์แฝด เด็กทารกอยู่ในท่าขวาง หรือเมื่อการรอคลอดที่ยาวนานเกินไป ภาวะหัวทารกโตไม่เหมาะสมกับการคลอดทางช่องคลอด เมื่อมีการเจ็บครรภ์จะทำให้มีการบีบตัวของมดลูกอย่างต่อเนื่องและรุนแรงจึงเพิ่มโอกาสการแตกของมดลูกได้
  3. มดลูกบีบตัวแรงผิดปกติ ซึ่งมักเกิดจากยาชนิดต่างๆ เช่น ยาทำแท้ง ยาเร่งคลอด ซึ่งหากได้รับยาเหล่านี้ในปริมาณที่มากเกินไป จะทำให้มีการบีบตัวของมดลูกตลอดเวลาและแรงผิดปกติ ส่งผลให้มดลูกแตกตามมาได้

ต้องยุติการตั้งครรภ์หรือไม่

เมื่อมดลูกแตกขณะตั้งครรภ์ถือว่าเป็นภาวะวิกฤต จะส่งผลให้มีการเสียเลือดของมารดาเข้าไปในช่องท้อง อาจมีภาวะช็อค ซีด ปวดบริเวณท้องจากมีเยื่อบุช่องท้องอักเสบเฉียบพลัน ลูกไม่ดิ้นจากทารกเสียชีวิตแล้ว หากวินิจฉัยได้เร็ว ต้องรีบผ่าตัดคลอดเพื่อช่วยเหลือทารกโดยด่วน พร้อมทั้งประเมินรอยแผลที่แตกของมดลูกว่าจะสามารถเย็บซ่อมแซมได้หรือไม่ หากรอยแผลใหญ่ เสียเลือดมากมากอาจถึงขั้นต้องผ่าตัดมดลูกออกด้วย ทั้งนี้ควรต้องเตรียมความพร้อมของทีมแพทย์ ทั้งจองเลือดและไอซียู

เกิดขึ้นตอนไหน

บ่อยครั้งมักแตกในขณะเจ็บครรภ์คลอด เนื่องจากมีการบีบตัวของมดลูกซึ่งเป็นการเพิ่มแรงดันกับตัวมดลูกโดยตรง ในบางกรณีที่ยังไม่มีการเจ็บครรภ์ก็อาจมีการแตกของมดลูกได้เช่น การตั้งครรภ์ผิดที่ที่ผนังมดลูกบริเวณแผลผ่าตัดคลอดเดิม

มดลูกแตก จะตั้งท้องได้อีกหรือไม่

ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของมดลูกที่แตกและเย็บซ่อมแซมผนังมดลูกได้ดีหรือไม่ โดยทั่วไปการตั้งครรภ์ซ้ำภายหลังที่มีประวัติการแตกของมดลูกมาก่อนจะเพิ่มความเสี่ยงของการแตกซ้ำสูงขึ้น จึงไม่แนะนำให้ตั้งครรภ์อีก และให้ทางเลือกใช้แม่อุ้มบุญแทนได้

รักษาอย่างไร

รักษาด้วยการผ่าตัดฉุกเฉินเท่านั้น โดยเย็บซ่อมแซมมดลูกและหยุดเลือดออกให้เร็วที่สุด มักจะต้องผ่าตัดคลอดทารกด้วยเสมอ ควรตระหนักถึงโรคนี้และทำการประเมินความเสี่ยงของการเกิดโรค เฝ้าระวังและติดตามอาการอย่างใกล้ชิด หากเข้าสู่ระยะคลอดควรใช้ยาเร่งคลอดอย่างระมัดระวัง ฟังเสียงหัวใจทารกอย่างสม่ำเสมอ

สังเกตตัวเองอย่างไร

หากสตรีตั้งครรภ์มีอาการเจ็บครรภ์มากผิดปกติ ร่วมกับปวดท้องทั่วท้องเฉียบพลัน มีอาการหน้ามืด เป็นลม ซีด จากการเสียเลือด ความดันโลหิตต่ำลง ทารกดิ้นน้อยลงหรือไม่ดิ้น ล้วนเป็นอาการที่พบได้ในโรคนี้

 

มดลูกแตกเป็นภาวะวิกฤตทางสูติศาสตร์  มีความรุนแรงมาก และมักจะมีผลลัพธ์ที่ไม่ดี ส่วนใหญ่จะวินิจฉัยได้เมื่อมีอาการแสดงที่ชัดเจนแล้ว การรักษาหลักคือการผ่าตัดเพื่อช่วยหยุดเลือดที่ออกและผ่าตัดคลอดเพื่อช่วยเหลือทารก

บทความที่น่าสนใจอื่นๆ

การทำงานของมดลูกตั้งแต่เจ็บครรภ์จนคลอด

แม่รู้ไหม!!ยอดมดลูกบ่งบอกขนาดทารกในครรภ์

src=https://th admin.theasianparent.com/wp content/uploads/sites/25/2016/07/ParentTown Article Footer 578x169.jpg แม่ท้องรู้ไว้ ท้องแบบไหนเสี่ยง มดลูกแตก

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!