ทำอย่างไรเมื่อแม่ให้นม "หัวนมบอด"

ทำอย่างไรเมื่อแม่ให้นม "หัวนมบอด"

หลังคลอดแล้วคุณแม่ต้องให้นมแก่ทารกน้อย แต่ถ้าคุณแม่เกิดปัญหาหัวนมบอดจะทำอย่างไร ลูกจะกินนมแม่ได้หรือไม่ และมีวิธีแก้ไขอย่างไร ติดตามอ่าน

หัวนมบอด คืออะไร

หัวนมบอดเป็นลักษณะอาการของหัวนมที่แบน หรือ ยุบเข้าไปข้างใน แทนที่จะยื่นออกมาเหมือนหัวนมปกติ   หัวนมบอดนั้นส่วนใหญ่จะเป็นกันมาแต่กำเนิด   แต่สำหรับบางคนมีหัวนมบอดในภายหลัง โดยอาจเกิดจากหลายสาเหตุ เช่น จากการให้นมบุตรที่ไม่ถูกต้อง การมีแผลเป็นที่สร้างเนื้อเยื่อ รั้งท่อน้ำนมทำให้ดึงหัวนมเข้าข้างใน อาการหัวนมบอดนั้น โดยปกติมีสาเหตุหลัก 3 ประการ คือ  การมีพื้นที่ฐานหัวนมน้อยเกินไป,  ท่อน้ำนมสั้นกว่าปกติรั้งหรือหดตัวเข้าไป,  การมีผังพืดรอบๆ ทำให้เกิดการดึงรั้งในหัวนม

ระดับของหัวนมบอด

หัวนมบอด, วิธีการแก้ไขหัวนมบอด

แบ่งออกเป็น 3 ระดับ ได้แก่

1. หัวนมบอดระดับ 1 ระดับขั้นต้น (Inverted Nipples Grade 1) หัวนมเรียบหรือยุบตัวเข้าไปบางส่วน แต่สามารถ ใช้มือดึงออกมาได้ บางครั้งหัวนมจะยื่นออกมาถ้าได้เอง หากได้รับการกระตุ้นโดยการสัมผัส หรือการดูด รวมทั้งอากาศที่เย็นๆ ท่อน้ำนมไม่มีการรั้งตัว มีความสามารถให้นมบุตรได้

2. หัวนมบอดระดับ 2 ระดับปานกลาง (Inverted Nipples Grade 2) หัวนมยุบตัวเข้าไป แต่ค่อนข้างยากลำบาก ในการดึงออกมา หรือถ้าดึงออกมาก็จะคงตัวอยู่ได้เพียงชั่วขณะหนึ่ง แล้วหัวนมก็จะยุบตัว กลับเข้าไปอีกในทันที บางรายจะสามารถให้นมบุตรได้ แต่บางรายที่ท่อน้ำนมรัดตัวก็อาจจะไม่สามารถให้นมบุตรได้

3. หัวนมบอดระดับ 3 ระดับรุนแรง (Inverted Nipples Grade 3) หัวนมยุบตัวเข้าไปทั้งหมดและ ไม่สามารถดึง ออกมาได้ ท่อน้ำนมรั้งตัวและคดอยู่ข้างใน ทำให้อาจจะไม่สามารถให้นมบุตรได้เลย ผู้หญิงที่มี หัวนมบอดระดับรุนแรงนี้ อาจจะประสบปัญหาการติดเชื้อข้างในรูหัวนม มีอาการคัน หากทำความสะอาดรูหัวนม ไม่ดีพอเพียง มีลักษณะคล้ายๆ กับหลุมสะดือที่ลึกเข้าไป

วิธีการตรวจว่าหัวนมว่าบอดหรือไม่

โดยใช้วิธีของวอลเลอร์ (WALLER) ทำได้ดังนี้

1. วางมือลงบนเต้านม ใช้นิ้วหัวแม่มือและนิ้วชี้วางทาบกับผิวหนังตรงรอยต่อระหว่างฐานของหัวนมและลานนม

2. กดนิ้วมือทั้งสองลงไปตรง ๆ เล็กน้อยแล้วบีบเข้าหากันจับหัวนมขึ้นมาเบา ๆ

3. ถ้าหัวนมที่ยาวปกติจะสามารถจับหัวนมได้ แสดงว่าทารกสามารถดูดนมได้

4. ถ้าหัวนมมีขนาดสั้นหรือแบน หัวนมจะผลุบลงไประหว่างนิ้วมือ

ความยืดหยุ่นของหัวนม

หัวนมที่สามารถดึงออกมาได้ ถ้าหัวนมที่ดึงออกได้ง่าย แสดงว่ามีการยืดหยุ่นดี ถ้าหัวนมที่ดึงออกได้เพียงเล็กน้อยแสดงว่ามีการยืดหยุ่นไม่ดี สำหรับหัวนมที่ดึงไม่ออกและอยู่ลึกในเต้านมเรียกว่า “หัวนมบอด” ควรสร้างความมั่นใจแก่แม่ว่าสามารถเลี้ยงลูกด้วยนมแม่ได้  ถ้าแม่คัดนมควรให้บีบน้ำนมออกจนกระทั่งเต้านมแม่นิ่มลง   จะทำให้ลูกอมเต้านมแม่ได้ง่ายขึ้น

อ่าน ทำอย่างไรเมื่อแม่ให้นม "หัวนมบอด"  คลิกหน้าถัดไป

ทำอย่างไรเมื่อแม่ให้นม "หัวนมบอด"

แม้ว่าหัวนมบอดจะไม่มีอันตรายใด ๆ และไม่ส่งผลเสียใดๆ ต่อร่างกาย แต่อาจเป็นอุปสรรคอย่างหนึ่งในการให้นมลูกของคุณแม่หลายคนได้ ดังนั้นวันนี้เรานำวิธีการแก้ไขปัญหา “หัวนมบอด” มาฝากกัน ดังต่อไปนี้

1. สร้างความมั่นใจให้คุณแม่

หัวนมบอด, วิธีการแก้ไขหัวนมบอด

เมื่อคุณแม่ยังอยู่ทีโรงพยาบาลหลังจากคลอดแล้ว   พยาบาลต้องให้ความมั่นใจต่อแม่ที่มีหัวนมสั้นหรือหัวนมบอดว่า  สามารถให้ลูกดูดนมได้   เพราะถ้าหากขั้นตอนแรกในการอมหัวนมทำได้ดี   การที่ลูกดูดนมบ่อย ๆ ก็สามารถแก้ไขภาวะหัวนมบอดได้ การฝึกให้ลูกดูดนมอย่างถูกวิธีตั้งแต่แรก   โดยให้ทารกเกิดใหม่ที่มีความตื่นตัว   และสามารถอมหัวนมและดูดได้ดีตั้งแต่ต้น จะเป็นทางแก้ไขปัญหาหัวนมบอดได้ดีที่สุด โดยฝึกให้ทารกเรียนรู้วิธีการดูดนมอย่างถูกต้องในช่วงวันสองวันแรกที่เขาเกิดมา

ข้อควรรู้ : วิธีดูดนมของทารกที่ถูกต้อง

- พยายามให้ลูกอ้าปากกว้าง ๆ  ใช้หัวนมแตะที่จมูก หรือริมฝีปากลูก เพื่อกระตุ้นให้ลูกอ้าปาก

- เมื่อลูกอ้าปาก ประคองศีรษะลูกเข้ามาที่หน้าอก ให้คางและริมฝีปากล่างของลูกสัมผัสเต้านมก่อน ควรตรวจดูว่าลูกอมลานหัวนมได้ลึกดีพอ

- อย่าลืมว่าต้องอุ้มลูกเข้ามาหาอกแม่ ไม่ใช่ก้มตัวแม่ไปหาปากลูก

- การดูดที่ถูกต้อง ลูกจะต้องดูดแล้วใช้เหงือกกดทับบนลานหัวนม คือ บริเวณวงสีคล้ำรอบหัวนม เป็นส่วนที่ลูกจะอมเข้าไปด้วยเมื่อ ดูดนมไม่ใช่งับเฉพาะหัวนม ซึ่งเป็นที่เก็บน้ำนมอยู่

- กล้ามเนื้อบริเวณขากรรไกร และ ลิ้นของลูกจะทำหน้าที่ประสานกันเพื่อดูดนม คุณแม่จะสังเกต เห็นขมับและหูของลูกขยับเป็นจังหวะตามการดูด แสดงว่า กล้ามเนื้อขากรรไกรกำลังทำงาน

2. อุปกรณ์ช่วยดึงหัวนม

เป็นอุปกรณ์ที่คิดค้นมาเพื่อแก้ไขปัญหาหัวนมบอดโดยเฉพาะเลยทีเดียว โดยจะช่วยดึงหัวนมให้ขึ้นมาตามปกติ ซึ่งเป็นวิธีในการแก้ไขที่ดี แต่ต้องใช้ระยะเวลา ดังนั้นใครที่จะใช้วิธีนี้จึงต้องมีความอดทนสูงมากเลยทีเดียว การใช้อุปกรณ์ช่วยดึงหัวนมคุณแม่อาจจะใช้เครื่องปั๊มนมไฟฟ้าปั๊มเพื่อดึงหัวนมออกมาก็ได้  และมีอีกชนิดหนึ่ง คือ ลูกยางแดง  ดึงหัวนมทุกวัน วันละ 2 ครั้ง หลังอาบน้ำเช้า เย็น ประมาณข้างละ 10 นาที วิธีการนี้จะช่วยดึงหัวนมของคุณแม่ได้ค่ะ

3. อุปกรณ์กดลานนม

หัวนมบอด, วิธีการแก้ไขหัวนมบอด

อีกหนึ่งอุปกรณ์ที่คิดค้นขึ้นมาเพื่อแก้ปัญหาหัวนมบอดหรือที่เรียกว่า “ปทุมแก้ว” นั่นเอง แต่เป็นวิธีที่คนส่วนใหญ่ไม่นิยมกัน เนื่องจากใช้ระยะเวลานาน และค่อนข้างจะเจ็บมากนั่นเอง

4. การนวดนม

หัวนมบอด, วิธีการแก้ไขหัวนมบอด

เป็นเทคนิคที่ต้องพึ่งอุปกรณ์ใด ๆ นอกจากสองมือของคุณเท่านั้น โดยเป็นการนวดด้วยการบีบเต้านมเข้าหากัน โดยใช้นิ้วนวดบริเวณเต้านม จากนั้นจึงดึงหัวนมขึ้น โดยหมั่นทำเป็นประจำวันละ 20 ครั้ง จะช่วยให้หัวนมขึ้นมาได้ แต่เป็นวิธีที่ต้องอาศัยเวลาสักหน่อย

5. ใช้กระบอกฉีดยา 10 CC.

หัวนมบอด, วิธีการแก้ไขหัวนมบอด

วิธีการก็คือนำกระบอกฉีดยาขนาด 10 ซีซีมาดึงส่วนที่เป็นก้านฉีดออก แล้วตัดส่วนปลายกระบอกฉีดออกราวครึ่งนิ้ว จากนั้นใส่ก้านฉีดเข้าไปในกระบอกฉีดทางด้านที่ถูกตัดปลายออก นำกระบอกฉีดส่วนที่ไม่ถูกตัดปลายมาครอบหัวนมของคุณ จากนั้นค่อย ๆ ดึงก้านฉีดออกจากตัวเพื่อดึงหัวนมให้ยื่นออกก่อนจะให้นมทารก

ได้ทราบแล้วนะคะว่า  หัวนมบอดไม่ใช่ปัญหาของแม่ให้นมหากรู้วิธีการแก้ไขปัญหา ซึ่งขณะที่คุณแม่อยู่ที่โรงพยาบาลทางเจ้าหน้าที่หรือพยาบาลจะให้คำแนะนำ  เบื้องต้นขอให้คุณแม่มีความมั่นใจก่อนว่าสามารถให้นมทารกน้อยได้ด้วยการให้ลูกดูดนมอย่างถูกวิธี นอกจากนี้ยังมีตัวช่วยอื่น ๆ ที่จะแก้ไขปัญหาหัวนมบอดได้  อย่ากังวลไปเลยนะคะ

ร่วมบอกเล่าและแชร์ประสบการณ์ในช่วงตั้งครรภ์   คลอดบุตร รวมถึงการเลี้ยงดูทารกน้อย  เพื่อเป็นประโยชน์ต่อครอบครัวอื่น ๆ กันนะคะ  หากมีคำถามหรือข้อสงสัย ทางทีมงานจะหาคำตอบมาให้คุณ

อ้างอิงข้อมูลจาก

http://www.xn--12cg1cxchd0a2gzc1c5d5a.net

http://www.skhospital.go.th

http://www.breastfeedingthai.com

บทความอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง

ทำไมท้องแล้วหัวนมสีคล้ำลง

หัวนมบอดหรือหัวนมบุ๋ม

มีข้อสงสัยเรื่องการตั้งครรภ์ หรือมีคำถามเรื่องการเลี้ยงลูกหรือเปล่าคะ? ติดตามอ่านบทความ หรือสอบถามสิ่งที่คุณอยากรู้ผ่านแอปของเราได้เลย
ดาวน์โหลด theAsianparent แอปพลิเคชัน ทั้ง IOS และ Android ได้แล้ววันนี้!

app info
get app banner